föstudagur, janúar 28, 2011
Fréttin af þýska göngumanninum sem týndist á Eyjafjallajökli er dálítið sérstök. Þrír göngumenn sem sagðir eru þaulvanir eru uppi á jökli í háskammdeginu um hávetur. Þeir verða viðskila. Það er eitthvað mjög sérstakt. Þaulvanir göngumenn verða ekki viðskila uppi á jökli það sem aðstæður eru mjög erfiðar og hættulegar. Eftir því sem stóð í blöðunum í morgun hafði sá sem týndist hvorki áttavita eða GPS tæki. Það er mjög sérstakt að þaulvanur göngumaður fari upp á jökul þegar allra veðra er von án þess að hafa einföldustu rötunartæki með sér. Þannig gerir þaulvanur göngumaður bara ekki. Það er svo einfalt. Alls fóru 150 manns upp á jökul að leita að honum með öll sín tól og tæki. Allt í boði hússins. Sem betur fer fannst maðurinn heill á húfi. Hann og félagar hans eru ekki af baki dottnir heldur ætla þeir að halda upp á Vatnajökul. Hvað gerist ef þeir týnast þar. Það er fínt að hafa það í bakhöndinni að tugir eða hundruð manna stökkvi af staða að leita ef þeir gleyma GPS tækinu eða áttavitanum. Allt í boði hússins. Þetta getur maður kallað þjónustu.
Ég man eftir því að í bók Ólafs Arnar Grænlands- og Suðurskautsfara "Hvíti Risinn" sem fjallar um gönguferðina yfir Grænlandsjökul kemur fram að þeir fengu ekki fararleyfi inn á jökulinn fyrr en heimamenn höfðu fullvissað sig um að þeir hefðu allar nauðsynlegar tryggingar ef þyrfti að leita að þeim eða sækja þá. Grænlendingar virðast vera löngu hættir því að hlaupa til í sjálfboðavinnu ef þarf að bjarga þeim sem eru að fara inn á Grænlandsjökul. Það kostar einfaldlega allt of mikið. Ef menn eru að ferðast inni á öræfum um hávetur þá er lágmark að þeir kaupi sér tryggingar. Ef við erum að leggja í svona tvísýnu erlendis og þurfum á aðstoð að halda þá er það ekkert gert í boði heimamanna. Ég hef trú á að það komi feitur reikningur. Það viðhorf sem unnið er efir hérlendis býður upp á að menn ani út í tóma vitleysu og ef lent er í vandræðum þá er bara hringt í björgunarsveitina. Það kostar ekki neitt.
Alþingismenn hafa rætt um að það þurfi að auka virðingu Alþingis. Virðing er ekki eitthvað sem menn kaupa úti í búð. Virðingu skapa menn sér sjálfir með orðum sínum og athöfnum. Virðing Alþingis eykst ekki með því að rokið er til og ríkisborgararéttur afgreiddur eftir pöntun til handa barni sem var í höndunum á fólki sem var búið að koma sér í ógöngur með því að kaupa barnsfæðingu hjá konu úti í Indlandi. Virðing Alþingis eykst ekki með því að það eru samþykkt lög þann 18. desember um kolefnisgjald og lögin eiga að taka gildi eftir 12 daga. Ég hitti starfsmenn Umferðarstofu í morgun og þeir sögðu mér dálítið af því í hvaða stöðu þeir væru við að hefjat handa um að framkvæma þessi lög. Virðing Alþingis eykst ekki þegar það kemur í ljós að lögin um kosningu til stjórnlagaþingsins hafi verið illa grunduð. Virðing Alþingis eykst ekki þegar þingmenn leggja fram tillögu um að veita rússneskri stúlku, sem hefur dvalist ólöglega í Noregi um árabil, ríkisfang sem snarast. Ætla menn að kippa hingað til lands öllum ríkisfangslausum einstaklingum sem fréttist af úti í hinum stóra heimi eða á þessi greiðvikni bara við um ungar sætar stúlkur sem hafa skrifað bók. Ég virði principafstöðu Stoltenbers um að eitt verði yfir alla að ganga. Það er nákvæmlega þannig verklag sem gildir í alvöru samfélögum.
Ég fékk nýlega senda tilkynningu um Lífshlaupið sem á að hvetja til hreyfingu af ýmsum toga. Það getur verið gönguferðir, hjólreiðar, skokk og svo framvegis. Þetta er góðra gjalda vert nema að þetta á að gerast í febrúar. Febrúar er venjulega illviðrasamasti mánuður ársins. Ef ég vildi sneiða hjá einhverjum mánuði til að skipuleggja almenna útihreyfingu þá væri það febrúar. Stundum skilur maður ekki samhengi hlutanna.
Ég man eftir því að í bók Ólafs Arnar Grænlands- og Suðurskautsfara "Hvíti Risinn" sem fjallar um gönguferðina yfir Grænlandsjökul kemur fram að þeir fengu ekki fararleyfi inn á jökulinn fyrr en heimamenn höfðu fullvissað sig um að þeir hefðu allar nauðsynlegar tryggingar ef þyrfti að leita að þeim eða sækja þá. Grænlendingar virðast vera löngu hættir því að hlaupa til í sjálfboðavinnu ef þarf að bjarga þeim sem eru að fara inn á Grænlandsjökul. Það kostar einfaldlega allt of mikið. Ef menn eru að ferðast inni á öræfum um hávetur þá er lágmark að þeir kaupi sér tryggingar. Ef við erum að leggja í svona tvísýnu erlendis og þurfum á aðstoð að halda þá er það ekkert gert í boði heimamanna. Ég hef trú á að það komi feitur reikningur. Það viðhorf sem unnið er efir hérlendis býður upp á að menn ani út í tóma vitleysu og ef lent er í vandræðum þá er bara hringt í björgunarsveitina. Það kostar ekki neitt.
Alþingismenn hafa rætt um að það þurfi að auka virðingu Alþingis. Virðing er ekki eitthvað sem menn kaupa úti í búð. Virðingu skapa menn sér sjálfir með orðum sínum og athöfnum. Virðing Alþingis eykst ekki með því að rokið er til og ríkisborgararéttur afgreiddur eftir pöntun til handa barni sem var í höndunum á fólki sem var búið að koma sér í ógöngur með því að kaupa barnsfæðingu hjá konu úti í Indlandi. Virðing Alþingis eykst ekki með því að það eru samþykkt lög þann 18. desember um kolefnisgjald og lögin eiga að taka gildi eftir 12 daga. Ég hitti starfsmenn Umferðarstofu í morgun og þeir sögðu mér dálítið af því í hvaða stöðu þeir væru við að hefjat handa um að framkvæma þessi lög. Virðing Alþingis eykst ekki þegar það kemur í ljós að lögin um kosningu til stjórnlagaþingsins hafi verið illa grunduð. Virðing Alþingis eykst ekki þegar þingmenn leggja fram tillögu um að veita rússneskri stúlku, sem hefur dvalist ólöglega í Noregi um árabil, ríkisfang sem snarast. Ætla menn að kippa hingað til lands öllum ríkisfangslausum einstaklingum sem fréttist af úti í hinum stóra heimi eða á þessi greiðvikni bara við um ungar sætar stúlkur sem hafa skrifað bók. Ég virði principafstöðu Stoltenbers um að eitt verði yfir alla að ganga. Það er nákvæmlega þannig verklag sem gildir í alvöru samfélögum.
Ég fékk nýlega senda tilkynningu um Lífshlaupið sem á að hvetja til hreyfingu af ýmsum toga. Það getur verið gönguferðir, hjólreiðar, skokk og svo framvegis. Þetta er góðra gjalda vert nema að þetta á að gerast í febrúar. Febrúar er venjulega illviðrasamasti mánuður ársins. Ef ég vildi sneiða hjá einhverjum mánuði til að skipuleggja almenna útihreyfingu þá væri það febrúar. Stundum skilur maður ekki samhengi hlutanna.
fimmtudagur, janúar 27, 2011
Hér fyrr á árum voru stöndugar útgerðir stolt hvers samfélags á landsbyggðinni. Það þýddi trygga vinnu og góðar tekjur fyrir íbúana. Enn í dag er sjávarútvegurinn mikilvægasti atvinnuvegur þjóðarinnar enda þótt hlutfallslegt vægi hans hafi minnkað síðustu áratugi. Ég hef áður minnst á það að mér finnst stundum rætt um þá sem stunda útgerð á Íslandi í dag sem nokkurskonar óbótamenn og þegar lengst er seilst sem hálfgerða þjóðníðinga. Ég las nýlega grein eftir fyrrverandi alþingismann sem heggur í þennan knérunn. Þar er enn verið að tala út frá mýtunni um gjafakvótann. Ég man vel eftir því þegar kvótinn var fyrst settur á. Leyfilegur afli var skorinn verulega niður frá því sem áður veiddist eða um ein 20% að því mig minnir. Man það reyndar ekki alveg nákvæmlega því það eru um 30 ár síðan. Ástæðan niðurskurðarins var ofveiði á bolfiskstofnum við landið. Talið var nauðsynlegt að draga úr sókn í stofnana til að þeir gætu náð jafnvægi og farið að byggja sig upp aftur. Á þeím árum þegar kvótinn var settur á (um 1980) fiskuðu íslenskar útgerðir um 400 þúsund tonn af bolfiski á íslandsmiðum. Kvótinn hefur síðan verið skorinn niður jafnt og þétt í kjölfar hverrar svörtu skýrslunnar á fætur annarri. Nú er útgefinn kvóti á bolfisk á íslandsmiðum um 160 þúsund tonn það ég best veit. Lægst fór hann í um 135 þúsund tonn eða 1/3 af því sem veiddist þegar kvótinn var settur á.
Þeir aðilar sem stunduðu útgerð á sínum tíma urðu fyrir miklu áfalli þegar kvótinn var skertur en margir þraukuðu áfram, hagræddu í rekstri og aðlöguðu sig breyttum tímum. Margar útgerðir hafa þraukað þessi ár þrátt fyrir að oft hafi ýmislegt gengið á. Bæði hefur niðurskurður á kvóta verið þeim erfiður en aðrir erfiðleikar hafa oft valdið ekki minni erfiðleikum sem of hátt skráð gengi um árabil.
Nú skyldi maður halda að það væri ekki lagt viðkomandi aðilum það til lasts að hafa stundað útgerð allan þennan tíma heldur fengju þeir klapp á bakið. Svo er nú ekki að heilsa af hálfu ýmissa.
Þingmaðurinn fyrrverandi sem ég minntist á telur upp allnokkurn fjölda útgerða sem hefur starfað allan þennan tíma og segir m.a. eftirfarandi: Flestar stórútgerðir í landinu eru enn með sömu kennitölu og þær höfðu við upphaf kvótakerfisins og því byggja þær á nýtingarrétti sem þau borguðu ekki neitt fyrir. Síðar segir: Ef farið er hringinn í kringum landið sést að það eru enn sömu fyrirtækin og sama fólkið sem er enn í útgerð og byggir á þeim gjafakvóta sem þau fengu í upphafi.
Af mínu litla viti á þessum málum finnst mér það virðingarvert að sama fólkið með sömu kennitölur sé enn í sama atvinnurekstri og það var fyrir 30 árum þegar kvótinn var settur á sem aflaskerðing. Vildu menn heldur að a) Þetta fólk hefði selt kvótann og farið að nota peningana í annan atvinnurekstur? b) Dregið stórlega úr útgerð og leigt kvótann frá sér c) Farið á hausinn.
Eftirfarandi fyrirtæki eru talin upp sem gjafakvótafyrirtæki:
Þeir aðilar sem stunduðu útgerð á sínum tíma urðu fyrir miklu áfalli þegar kvótinn var skertur en margir þraukuðu áfram, hagræddu í rekstri og aðlöguðu sig breyttum tímum. Margar útgerðir hafa þraukað þessi ár þrátt fyrir að oft hafi ýmislegt gengið á. Bæði hefur niðurskurður á kvóta verið þeim erfiður en aðrir erfiðleikar hafa oft valdið ekki minni erfiðleikum sem of hátt skráð gengi um árabil.
Nú skyldi maður halda að það væri ekki lagt viðkomandi aðilum það til lasts að hafa stundað útgerð allan þennan tíma heldur fengju þeir klapp á bakið. Svo er nú ekki að heilsa af hálfu ýmissa.
Þingmaðurinn fyrrverandi sem ég minntist á telur upp allnokkurn fjölda útgerða sem hefur starfað allan þennan tíma og segir m.a. eftirfarandi: Flestar stórútgerðir í landinu eru enn með sömu kennitölu og þær höfðu við upphaf kvótakerfisins og því byggja þær á nýtingarrétti sem þau borguðu ekki neitt fyrir. Síðar segir: Ef farið er hringinn í kringum landið sést að það eru enn sömu fyrirtækin og sama fólkið sem er enn í útgerð og byggir á þeim gjafakvóta sem þau fengu í upphafi.
Af mínu litla viti á þessum málum finnst mér það virðingarvert að sama fólkið með sömu kennitölur sé enn í sama atvinnurekstri og það var fyrir 30 árum þegar kvótinn var settur á sem aflaskerðing. Vildu menn heldur að a) Þetta fólk hefði selt kvótann og farið að nota peningana í annan atvinnurekstur? b) Dregið stórlega úr útgerð og leigt kvótann frá sér c) Farið á hausinn.
Eftirfarandi fyrirtæki eru talin upp sem gjafakvótafyrirtæki:
Í Vestmannaeyjum eru það Vinnslustöðin, Ísfélagið, Glófaxaútgerðin, Bergur-Hugin útgerðin, Dala-Rafns útgerðin, útgerðin á Frá, Bergi, Hugin, Þórunni Sveinsdóttur og Bylgjunni, ásamt fleiri útgerðum í Eyjum.
Á Hornafirði sameinuðust Skinney og Þinganes og tóku yfir Kaupfélags útgerðina.
Það eru sömu aðilar í útgerð á Fáskrúðsfirði og voru og á Eskifirði þar sem Eskja e.h.f. er og er hún rekin af afkomendum Alla ríka. Það eru sömu eigendur að Síldarvinnslunni á Norðfirði en þar eiga reyndar Samherjar orðið 30-40% hlut. Á Þórshöfn er Ísfélagið komið inn í útgerðina með heimamönnum og Grandi er komin inn í útgerð með heimamönnum á Vopnafirði. Á Siglufirði er Þormóður Rammi og hefur hann sameinast útgerð sem var á Ólafsfirði. Samherji og Brim eru á Akureyri. Á Sauðarkrók eru sami aðili í útgerð og verið hefur og er það Kaupfélagið. Á Grenivík er Gjögur. Gunnvör á Ísafirði hefur sameinast nokkrum öðrum útgerðum þar. Oddi er á Patreksfirði. Á Snæfellsnesi er og hafa verið meðal annars útgerð Kristjáns Guðmundsonar, Hraðfrystihús Hellisands, Steinunnar útgerðin í Ólafsvík, Rakel Ólsen í Stykkishólmi, Guðmundur Runólfsson í Grundarfirði. Í Reykjavík eru Grandi og Ögurvík. Stálfrúin í Hafnarfirði. Nesfiskur í Garði. Happasæls, Arnars útgerðin og Saltver í Keflavík. Þorbjörninn og Vísir í Grindavík. Í Þorlákshöfn er útgerðir Einars Sigurðssonar og Hannesar Sigurðssonar.
miðvikudagur, janúar 26, 2011
Það er ekki annað hægt en að fyllast depurð þegar fylgst er með umræðunum sem fara fram á misopinberum vettvangi eftir að stjórnlagaþingskosningin var dæmd ógild. Lágkúran er svo yfirþyrmandi. Það var eins og við var að búast að strax var farið að naga bakfiskinn á þremenningunum sem þorðu að láta á það reyna hvort þeir agnúar sem þeir sáu á framkvæmd kosninganna væru á rökum reistir. Það þarf dálítið hugrekki að kæra framkvæmd svona kosninga til hæstaréttar og ekki síður að flytja mál sitt sjálfur. Í stað þess að fjalla um aðalatriði málsins þá er farið að níða skóinn niður af þessum einstaklingum, spyrja hvaða hvatir lágu að baki o.s.frv. Allt eftir bókinni. Í öðru lagi er farið að láta að því liggja að Hæstiréttur sé handbendi einhverra afla úti í þjóðfélaginu. Skautað er fram hjá því að Hæstiréttur felldi samhljóða úrskurð og enginn lögspekingur hefur gagnrýnt efnislega niðurstöðu hans. Ég heyrði viðtal við konu í útvarpinu í kvöld sem hafði verið í kosningaeftirliti í Albaníu á vegum ÖSE. Hún hélt því fram að framkvæmd stjórnlagaþingskosninganna hefði verið talin stórlega ámælisverð í því ágæta landi sem hefur ekki langa sögu sem lýðræðisríki. Rekjanlegir kjörseðlar, kjörseðlar ekki brotnir saman svo sást í sjónvarpinu hvað einhver kjósandi kaus, talning atkvæða bak við lokaðar dyr án utanaðkomandi eftirlits og auðvelt var að kíkja yfir bakið á næsta manni á kjörstað. Hvað vilja menn hafa það betra?
Í Helgafellssveit forðum daga var kosning dæmd ólögmæt vegna þess að prentsmiðjan hafði haft svo þunnan pappír í kjörseðlunum að ekki var hægt að útiloka að það sæist hvað einhver hefði kosið. Enginn grunur um svindl. Í Reykhólasveit var kosning dæmd ólögmæt vegna þess að ekki hafði verið tilkynnt um kjördag með nægjanlega formlegum hætti úti í Flatey. Enginn grunur um svindl. Formið var hins vegar ekki í lagi. Það er grundvöllur kosninga í lýðræðissamfélagi. Ef farið er að fara á svig við lög og reglur um framkvæmd kosninga þá lenda menn fyrr en varir úti í skurð. Það er ekki spurning um hvort heldur hvenær.
Hér er því haldið fram að enda þótt framkvæmd kosninganna hafi verið með hnökrum en þar sem ekkert brot hafi verið framið þá sé þetta ekki svo alvarlegt. Þetta étur hver eftir öðrum. Ef ég mælist fyrir of hraðan akstur í hraðamyndavél þá þýðir ekkert fyrir mig að segja að það hafi enginn annar bíll verið á veginum og því hafi ég ekki brotið á neinum. Þegar reglur eru brotnar eiga viðurlög að gilda.
Því er haldið fram að hnökrarnir hafi ekki haft nein áhrif á úrslit kosninganna? Hver getur sagt til um það? Þurfti ekki að taka ákvörðun um 13-15% kjörseðla því það var þannig skrifað á þá að vélarnar gátu ekki greint þá. Það var gert af ákveðnum einstaklingum án utanaðkomandi eftirlits. Við talningu í almennum kosningum eru allir seðlar sem skera sig á einhvern hátt frá lagðir til hliðar. Síðan er farið sérstaklega yfir hvern og einn undir eftirliti fulltrúa flokkanna og skorið úr um hvað stendur á þeim. Ef ekki næst samkomulag um niðurstöðuna er hægt að áfrýja úrskurðinum. Þar er ekkert gert án utanaðkomandi eftirlits.
Það er náttúrulega út í hött að halda eitthvað sérstaklega upp á 25 menningana sem valdir voru í hinum ógildu stjórnlagaþingskosningum Þeir eiga engan rétt umfram aðra í þjóðfélaginu til að möndla um stjórnarskrána. Að setja sérstök lög um að skipa þá til stjórnlagaþings væri hrein móðgun við allt og alla.
Því hefur verið haldið fram að þjóðin kalli á stjórnlagaþing. Það væri gaman að fá skilgreint í því sambandi hvað er þjóð. Er þjóðin einhver hópur manna sem hrópaði út á Austurvelli að þeir vildu nýja stjórnarskrá? Er þjóðin Njörður P. Njarðvík í Silfri Egils? Er þjóðin svona 50-100 bloggarar? Er þjóðin þau eitt þúsund einstaklinga sem sátu dagstund á 100 tíu manna fundum í Laugardagshöll? Er þjóðin þau 32% landsmanna sem kaus til stjórnlagaþings? Eða er þjóðin þau 67% landsmanna sem hafði ekki áhuga á kosningum til stjórnlagaþings og sat því heima? Það mætti alla vega prufa að telja hver hópurinn er fjölmennastur og gæti helst staðið undir því að vera kallaður "þjóðin".
Hver er ábyrgur? Nú veit ég ekki neitt um ráðherra ábyrgð en ég hef lesið það í erlendum fjölmiðlum að ef t.d. hópur hættulegra fanga sleppur út úr fangelsi þá getur það dregið þann dilk á eftir sér að dómsmálaráðherra segi af sér. Ekki er þó starf hans að standa í dyrum fangelsisins og passa að fangarnir haldi sig innandyra. Ef mikil kaos skapast í samgöngumálum vegna þess að samgöngukerfið funkerar ekki þá er viðkomandi samgönguráðherra gjarna látinn axla ábyrgð og hirða pokann sinn. Hér er það kallað að stjórnvöld axli ábyrgð ef leikurinn er endurtekinn og vonast til að allt gangi upp í þetta sinn. Reikningurinn fyrir það er upp á ca 200 milljónir. Hvað ef úrslitin verða aftur dæmd ógild?
Í Helgafellssveit forðum daga var kosning dæmd ólögmæt vegna þess að prentsmiðjan hafði haft svo þunnan pappír í kjörseðlunum að ekki var hægt að útiloka að það sæist hvað einhver hefði kosið. Enginn grunur um svindl. Í Reykhólasveit var kosning dæmd ólögmæt vegna þess að ekki hafði verið tilkynnt um kjördag með nægjanlega formlegum hætti úti í Flatey. Enginn grunur um svindl. Formið var hins vegar ekki í lagi. Það er grundvöllur kosninga í lýðræðissamfélagi. Ef farið er að fara á svig við lög og reglur um framkvæmd kosninga þá lenda menn fyrr en varir úti í skurð. Það er ekki spurning um hvort heldur hvenær.
Hér er því haldið fram að enda þótt framkvæmd kosninganna hafi verið með hnökrum en þar sem ekkert brot hafi verið framið þá sé þetta ekki svo alvarlegt. Þetta étur hver eftir öðrum. Ef ég mælist fyrir of hraðan akstur í hraðamyndavél þá þýðir ekkert fyrir mig að segja að það hafi enginn annar bíll verið á veginum og því hafi ég ekki brotið á neinum. Þegar reglur eru brotnar eiga viðurlög að gilda.
Því er haldið fram að hnökrarnir hafi ekki haft nein áhrif á úrslit kosninganna? Hver getur sagt til um það? Þurfti ekki að taka ákvörðun um 13-15% kjörseðla því það var þannig skrifað á þá að vélarnar gátu ekki greint þá. Það var gert af ákveðnum einstaklingum án utanaðkomandi eftirlits. Við talningu í almennum kosningum eru allir seðlar sem skera sig á einhvern hátt frá lagðir til hliðar. Síðan er farið sérstaklega yfir hvern og einn undir eftirliti fulltrúa flokkanna og skorið úr um hvað stendur á þeim. Ef ekki næst samkomulag um niðurstöðuna er hægt að áfrýja úrskurðinum. Þar er ekkert gert án utanaðkomandi eftirlits.
Það er náttúrulega út í hött að halda eitthvað sérstaklega upp á 25 menningana sem valdir voru í hinum ógildu stjórnlagaþingskosningum Þeir eiga engan rétt umfram aðra í þjóðfélaginu til að möndla um stjórnarskrána. Að setja sérstök lög um að skipa þá til stjórnlagaþings væri hrein móðgun við allt og alla.
Því hefur verið haldið fram að þjóðin kalli á stjórnlagaþing. Það væri gaman að fá skilgreint í því sambandi hvað er þjóð. Er þjóðin einhver hópur manna sem hrópaði út á Austurvelli að þeir vildu nýja stjórnarskrá? Er þjóðin Njörður P. Njarðvík í Silfri Egils? Er þjóðin svona 50-100 bloggarar? Er þjóðin þau eitt þúsund einstaklinga sem sátu dagstund á 100 tíu manna fundum í Laugardagshöll? Er þjóðin þau 32% landsmanna sem kaus til stjórnlagaþings? Eða er þjóðin þau 67% landsmanna sem hafði ekki áhuga á kosningum til stjórnlagaþings og sat því heima? Það mætti alla vega prufa að telja hver hópurinn er fjölmennastur og gæti helst staðið undir því að vera kallaður "þjóðin".
Hver er ábyrgur? Nú veit ég ekki neitt um ráðherra ábyrgð en ég hef lesið það í erlendum fjölmiðlum að ef t.d. hópur hættulegra fanga sleppur út úr fangelsi þá getur það dregið þann dilk á eftir sér að dómsmálaráðherra segi af sér. Ekki er þó starf hans að standa í dyrum fangelsisins og passa að fangarnir haldi sig innandyra. Ef mikil kaos skapast í samgöngumálum vegna þess að samgöngukerfið funkerar ekki þá er viðkomandi samgönguráðherra gjarna látinn axla ábyrgð og hirða pokann sinn. Hér er það kallað að stjórnvöld axli ábyrgð ef leikurinn er endurtekinn og vonast til að allt gangi upp í þetta sinn. Reikningurinn fyrir það er upp á ca 200 milljónir. Hvað ef úrslitin verða aftur dæmd ógild?
þriðjudagur, janúar 25, 2011
Mér varð nú fyrst að orði í dag þegar ég fletti mbl.is upp hvort það væri 1. apríl. Kosningin til stjórnlagaþingsins var dæmd ógild. Ekki á einu atriði heldur ekki færri en fimm atriðum sem voru bæði ámælisverð og mjög ámælisverð. Að mínu mati er þessi atburður ein af stærri stjórnsýslulegri uppákomu í lýðveldissögunni. Það er ekki verið að kjósa um hvort eigi að kaupa skítadreifara í einhverju fámennu búnaðarfélagi. Það er verið að kjósa til stjórnlagaþings sem á að vinna stjórnarskrá fyrir þjóðríkið. Kosningin fer fram eftir forskrift Alþingis. Kosningin er á ábyrgð ríkisstjórnarinnar. Öllu stærra getur það ekki orðið. Maður getur ekki annað en fyllst depurð yfir svona löguðu. Það er búið að eyða hundruðum milljóna í þetta mál og það er ekki hægt að framkvæma það skammlaust. Menn hefðu átt að vera kátari yfir því að erlendir fjölmiðlar fluttu fréttir af kosningunni. Það verður gaman að sjá fréttaflutninginn af þessari hlið málsins á næstu dögum. Ekki má heldur gleyma aðdragandanum. Alltof rúmar reglur voru um hverjir gátu gefið kost á sér í framboð. Kynning á frambjóðendunum fór hálfpartinn út um þúfur. Áhugi almennings var í lágmarki. Konsingaþátttakan var sú langslakasta í kosningum af þessum kalíber frá stofnun lýðveldisins. Þannig hefur hvað rekið annað í þessu sambandi.
Þegar eitthvað er mótdrægt þá virðist vera leitað að frösum til að bjarga sér út úr málunum. Ef einhver þarf að hundast úr vinnu eða sagt af sér vegna þess að hann þótti ekki hæfur í starfi eða naut ekki nauðsynlegs trausts þá er stöðugt klifað á því að hann sé maður að meiri. Þegar ég var út í búð seinni partinn þá heyrði ég útundan mér í útvarpinu að í umræðu um dóm Hæstaréttar virtist það skipta viðmælenda miklu máli að það hefði ekki verið brotið á neinum. Það virtist vera frasinn. Hann var svo margendurtekinn í sjónvarpinu í kvöld. Það var eins og það ætti að gera ástæðu ógildingarinnar eitthvað léttvægari. Í mínum huga skiptir það eitt máli að kosningin var gerð ógild vegna þess að ekki var hægt að tryggja ótvírætt að kosningin hefði verið leynileg og að fyllsta hlutleysis hafi veri gætt.
Ég hef einu sinni borið nokkra ábyrgð á framkvæmd kosninga. Það er ákveðið vandaverk út af fyrir sig en þar sem ég var í framboði sjálfur var allt enn viðkvæmara. Þetta var norður á Raufarhöfn fyrir rúmum áratug. Þegar við fengum kjörseðlana frá prentsmiðjunni kom í ljós að einhvera hluta vegna hafði pappírinn rifnað að hluta til utan af pakkanum. Ekki þó þannig að hann hefði opnast. Pakkinn hafði verið innsiglaður og vandlega um búinn en þarna hafði eitthvað gerst. Ég lét formann kjörstjórnar vita og sagði það ótvírætt að við yrðum að fá kjörseðlana prentaða aftur og þá þannig umbúna að enginn vafi væri á að allur frágangur væri ásættanlegur og tryggt væri að reglum um kosningar væri framfylgt til hins ítrasta. Það var gert og hinum pakkanum var eytt. Ef þetta hefði ekki verið gert þá hefðu verið fullar forsendur til að kæra kosninguna og ógilda úrslitin. Ekki hefði verið hægt að útiloka að það hefði verið reynt að eiga við kjörgögnin. Enda þótt ekki hefði verið brotið á neinum þá hefði ekki verið hægt að sanna það ótvírætt að allt hefði farið fram eftir því sem ítrasta regluverk sagði til um. Þannig gengur þetta nú bara í löndum sem kenna sig við lýðræði.
Í Kastljósi í kvöld var rætt um ráðherraábyrgð það ég sá og heyrði og sýndist sitt hverjum. Í því sambandi má minna á að í öðrum norrænum ríkjum þykir hefur þótt eðlilegt að ráðherra segi af sér ef hann kaupir Toblerone á reikning ríkisins til eigin afnota. Það þarf ekki meira til.
Þegar eitthvað er mótdrægt þá virðist vera leitað að frösum til að bjarga sér út úr málunum. Ef einhver þarf að hundast úr vinnu eða sagt af sér vegna þess að hann þótti ekki hæfur í starfi eða naut ekki nauðsynlegs trausts þá er stöðugt klifað á því að hann sé maður að meiri. Þegar ég var út í búð seinni partinn þá heyrði ég útundan mér í útvarpinu að í umræðu um dóm Hæstaréttar virtist það skipta viðmælenda miklu máli að það hefði ekki verið brotið á neinum. Það virtist vera frasinn. Hann var svo margendurtekinn í sjónvarpinu í kvöld. Það var eins og það ætti að gera ástæðu ógildingarinnar eitthvað léttvægari. Í mínum huga skiptir það eitt máli að kosningin var gerð ógild vegna þess að ekki var hægt að tryggja ótvírætt að kosningin hefði verið leynileg og að fyllsta hlutleysis hafi veri gætt.
Ég hef einu sinni borið nokkra ábyrgð á framkvæmd kosninga. Það er ákveðið vandaverk út af fyrir sig en þar sem ég var í framboði sjálfur var allt enn viðkvæmara. Þetta var norður á Raufarhöfn fyrir rúmum áratug. Þegar við fengum kjörseðlana frá prentsmiðjunni kom í ljós að einhvera hluta vegna hafði pappírinn rifnað að hluta til utan af pakkanum. Ekki þó þannig að hann hefði opnast. Pakkinn hafði verið innsiglaður og vandlega um búinn en þarna hafði eitthvað gerst. Ég lét formann kjörstjórnar vita og sagði það ótvírætt að við yrðum að fá kjörseðlana prentaða aftur og þá þannig umbúna að enginn vafi væri á að allur frágangur væri ásættanlegur og tryggt væri að reglum um kosningar væri framfylgt til hins ítrasta. Það var gert og hinum pakkanum var eytt. Ef þetta hefði ekki verið gert þá hefðu verið fullar forsendur til að kæra kosninguna og ógilda úrslitin. Ekki hefði verið hægt að útiloka að það hefði verið reynt að eiga við kjörgögnin. Enda þótt ekki hefði verið brotið á neinum þá hefði ekki verið hægt að sanna það ótvírætt að allt hefði farið fram eftir því sem ítrasta regluverk sagði til um. Þannig gengur þetta nú bara í löndum sem kenna sig við lýðræði.
Í Kastljósi í kvöld var rætt um ráðherraábyrgð það ég sá og heyrði og sýndist sitt hverjum. Í því sambandi má minna á að í öðrum norrænum ríkjum þykir hefur þótt eðlilegt að ráðherra segi af sér ef hann kaupir Toblerone á reikning ríkisins til eigin afnota. Það þarf ekki meira til.
mánudagur, janúar 24, 2011
Stórmót ÍR var haldið á helginni. Það er fyrsta stórmót vetrarins. Síðan rekur hvert mótið á fætur öðru, meistaramótið 15-22 ára á næstu helgi, svo er meistaramótið, síðan tugþraut og sjöþraut og svo bikrarkeppnin. Það er alltaf spenningur í upphafi mótavertíðar að sjá hvernig krakkarnir hafa verið að nota tímann frá því að frá var horfið í sumar. Mörg eru einnig á þeima aldri að þau eru að stækka, styrkjast og þroskast. Ég man ekki eftir því að hafa séð þá sem ég fylgist með koma eins vel stemmda inn í veturinn eins og nú eftir áramótin. Það er að koma fram góður hópur mjög ef enilegra unglinga sem á eftir að láta að sér kveða á næstu árum ef þau halda vel á sínu. Vitaskuld er það alltaf ákvörðun hvaða stefnu hver og einn tekur. Það á við um þessa hluti eins og flesta aðra. Það er hins vegar alveg á hreinu að þeirra er valið og einskis annars. Þau eru ekki að æfa og keppa fyrir félögin eða foreldrana heldur af því þau vilja það sjálf. Þannig er það með allar íþróttir. Sum hafa þá drauma að ná langt og með elju og ástundun þá eru ýmsar leiðir færar í þeim efnum.
María kemur ágætlega inn í keppnistímabilið. Meiðslin sem voru að hrjá hana mestan hluta ársins í fyrra eru að verða yfirunnin og þá er vonast til að hægt verði að keyra á fullu gasi. Það eru margir spennandi hlutir framundan. Yngri krakkarnir í Ármanni stóðu sig vel á stórmótinu. Fyrir tveimur árum var deildin afar fámenn en nú eru rúmlega 100 áhugasamir krakkar sem æfa og keppa undir merkjum félagsins. Það verður gaman að fylgjast með þvi hvernig þau pluma sig í framtíðinni.
Ég var afar rólegur í hlaupunum í janúar. Ég fann það að ég var orðinn mattur og langaði ekki beint til að fara út á morgnana að hlaupa. Þá var ekki annað að gera eins og ég hef verið að predika, að hlusta á skrokkinn. Það var fínt að sofa út á morgnana og láta skóna liggja hreyfingarlausa í nokkrar vikur. S'iðan vaknaði allt aftur og nú er allt komið á skrið aftur. Ég var búinn að vara nær því stanslaust að í tvö ár svo það var orðið nauðsynlegt að taka smá hlé.
Hin meintu njósnamál tvö sem hafa komið upp að undanförnu eru dálítið sérstök. Það segir sig sjálft að tölva sem hefur ekki IP tölu, hefur engin fingraför og er alveg auðkennalaus er ekki venjuleg tölva. Vitaskuld hefði einhver getað sett tölvu í sambandi við innanhússkerfi Alþingis og gleymt henni þar en þessi hlið málsins gerir það allt öðruvísi. Allar venjulegar tölvur eru með IP tölum og löðrandi í fingraförum. Þegar þekktur tölvuhakkari hefur verið að sniglast þarna um er ekki nema eðlilegt að það séu lagðir saman tveir og tveir. Útoman er allavega þrír og hálfur. Það þýðir ekki annað en að bregðast við svona uppákomum af fullri alvöru. Merkilegt er þó að það skuli hafa verið þagað yfir málinu í rúmt ár. Hin uppákoman er dálítið fyndin. Það er alþekkt að það er reynt að koma flugumönnum inn í raðir allskonar hópa sem eru með æsing, undirróður og mótmæli. Nú hefur það komist upp að í hópi svokallaðra aðgerðasinna sem fór sem mest við Kárahnjúka hafi verið breskur flugumaður. Það virðist sem svo að það pirri viðkomandi einstaklinga mest er að einhverjar stelpur úr hópnum hafi orðið skotnar í flugumanninum. Það er eins og það hafi verið framin hálfgerð helgispjöll. Það er næstum því svo að það virðist vera alvarlegra í hugum sumra miðað við umræðuna að flugumaður hafi leynst í hópi aðgerðasinna heldur en að njósnatölvu hafi verið stungið í sambandi við innanhússkerfi Alþingis.
85% þjóðarinnar vilja lögleiða staðgöngumæðrun hérlendis. Bara si svona. Umræðulaust og skoðunarlaust. Hlaupa eftir þeim sem hæst gala. En náttúrulega bara í greiðaskyni. Mín skoðun er að ef lögleiða á staðgöngumæðrun hérlendis í greiðaskyni þá eigi líka að lögleiða vændi en náttúrulega bara í greiðaskyni. Bara við smá vangaveltur vakna til að mynda þessar þrjár spurningar:
1. Hvað ef staðgöngumóðir neitar að afhenda barnið þrátt fyrir samning þar um?
2. Hvað ef væntanlegir foreldrar neita að taka á móti barninu vegna einhverra ástæðna þratt fyrir samning þar um?
3. Hvernig á að skrá barn fætt af staðgöngumóður í þjóðskrá með tilliti til systkina þess og skyldeika við þau?
Þetta eru spurningar sem rétt er að velta fyrir sér á meðan næstu skoðanakönnun um staðgöngumæðrun er svarað.
Ég skil ekki í þeim sem standa að Gufubaðinu á Laugarvatni að kalla það "Fontana". Þýðir Fontana ekki gosbrunnur eða eitthvað svoleiðis á erlendum málum?
María kemur ágætlega inn í keppnistímabilið. Meiðslin sem voru að hrjá hana mestan hluta ársins í fyrra eru að verða yfirunnin og þá er vonast til að hægt verði að keyra á fullu gasi. Það eru margir spennandi hlutir framundan. Yngri krakkarnir í Ármanni stóðu sig vel á stórmótinu. Fyrir tveimur árum var deildin afar fámenn en nú eru rúmlega 100 áhugasamir krakkar sem æfa og keppa undir merkjum félagsins. Það verður gaman að fylgjast með þvi hvernig þau pluma sig í framtíðinni.
Ég var afar rólegur í hlaupunum í janúar. Ég fann það að ég var orðinn mattur og langaði ekki beint til að fara út á morgnana að hlaupa. Þá var ekki annað að gera eins og ég hef verið að predika, að hlusta á skrokkinn. Það var fínt að sofa út á morgnana og láta skóna liggja hreyfingarlausa í nokkrar vikur. S'iðan vaknaði allt aftur og nú er allt komið á skrið aftur. Ég var búinn að vara nær því stanslaust að í tvö ár svo það var orðið nauðsynlegt að taka smá hlé.
Hin meintu njósnamál tvö sem hafa komið upp að undanförnu eru dálítið sérstök. Það segir sig sjálft að tölva sem hefur ekki IP tölu, hefur engin fingraför og er alveg auðkennalaus er ekki venjuleg tölva. Vitaskuld hefði einhver getað sett tölvu í sambandi við innanhússkerfi Alþingis og gleymt henni þar en þessi hlið málsins gerir það allt öðruvísi. Allar venjulegar tölvur eru með IP tölum og löðrandi í fingraförum. Þegar þekktur tölvuhakkari hefur verið að sniglast þarna um er ekki nema eðlilegt að það séu lagðir saman tveir og tveir. Útoman er allavega þrír og hálfur. Það þýðir ekki annað en að bregðast við svona uppákomum af fullri alvöru. Merkilegt er þó að það skuli hafa verið þagað yfir málinu í rúmt ár. Hin uppákoman er dálítið fyndin. Það er alþekkt að það er reynt að koma flugumönnum inn í raðir allskonar hópa sem eru með æsing, undirróður og mótmæli. Nú hefur það komist upp að í hópi svokallaðra aðgerðasinna sem fór sem mest við Kárahnjúka hafi verið breskur flugumaður. Það virðist sem svo að það pirri viðkomandi einstaklinga mest er að einhverjar stelpur úr hópnum hafi orðið skotnar í flugumanninum. Það er eins og það hafi verið framin hálfgerð helgispjöll. Það er næstum því svo að það virðist vera alvarlegra í hugum sumra miðað við umræðuna að flugumaður hafi leynst í hópi aðgerðasinna heldur en að njósnatölvu hafi verið stungið í sambandi við innanhússkerfi Alþingis.
85% þjóðarinnar vilja lögleiða staðgöngumæðrun hérlendis. Bara si svona. Umræðulaust og skoðunarlaust. Hlaupa eftir þeim sem hæst gala. En náttúrulega bara í greiðaskyni. Mín skoðun er að ef lögleiða á staðgöngumæðrun hérlendis í greiðaskyni þá eigi líka að lögleiða vændi en náttúrulega bara í greiðaskyni. Bara við smá vangaveltur vakna til að mynda þessar þrjár spurningar:
1. Hvað ef staðgöngumóðir neitar að afhenda barnið þrátt fyrir samning þar um?
2. Hvað ef væntanlegir foreldrar neita að taka á móti barninu vegna einhverra ástæðna þratt fyrir samning þar um?
3. Hvernig á að skrá barn fætt af staðgöngumóður í þjóðskrá með tilliti til systkina þess og skyldeika við þau?
Þetta eru spurningar sem rétt er að velta fyrir sér á meðan næstu skoðanakönnun um staðgöngumæðrun er svarað.
Ég skil ekki í þeim sem standa að Gufubaðinu á Laugarvatni að kalla það "Fontana". Þýðir Fontana ekki gosbrunnur eða eitthvað svoleiðis á erlendum málum?
þriðjudagur, janúar 18, 2011
Það hefur spunnist nokkur umræða út af þeim orðum sem ég lét falla á blogginu um helgina um að félögin sem standa að frjálsíþróttakeppninni á RIG leikunum þurfi að greiða RUV fyrir beina útsendingu frá mótinu. RUV hefur borið þetta til baka og segir að stóru kostunaraðilar RIG leikanna greiði þennan kostnað alfarið. Málið liggur mjög einfaldlega fyrir frá mínu sjónarhorni. Frjálsíþróttadeildir ÍR, Ármanns og Fjölnis standa að frjálsíþróttakeppni RIG leikanna ásamt FRÍ. Félögin bera alla fjárhagslega ábyrgð á þessum viðburði og annast framkvæmd hans. Starfsmenn FRÍ aðstoða þau á margan hátt, annast fjármálalega umsýslu og leggja síðan fram uppgjör fyrir félögin að mótinu loknu. Það kostar peninga að halda svona mót þrátt fyrir gríðarlega mikla sjálfboðavinnu. Tekna er aflað fyrir mótið fyrst og fremst á tvennan hátt. Í fyrsta lagi er safnað auglýsingum og styrktarlínum frá ýmsum fyrirtækjum (öðrum en meginstyrktaraðilum RIG) og öðrum aðilum sem styðja við bakið á frjálsíþróttastarfi í landinu. Margt smátt gerir eitt stórt. Auglýsingarnar og styrktarlínurnar birtast í leikskrá sem gefin er út fyrir frjálsíþróttakeppnina og dreift á henni. Í öðru lagi er seldur aðgangur inn á mótið. Það gefur nokkra tíuþúsundkalla af sér en megintekjuöflunin er af sölu auglýsinga og styrktarlína eins og áður segir. Keppendur fá hins vegar fría drykki frá Egils Kristal er er einn meginkostunaraðili RIG. Í uppgjöri fyrir mótið sem haldið var á árinu 2010 og lagt var fyrir félögin að því afloknu kemur fram að kostnaður við beina sjónvarpsútsendingu frá mótinu hjá RUV var 300.000 krónur. (Leiðrétting. Í endanlegu uppgjöri til félaganna var kostnaður vegna sjónvarpsútsendingar hjá RUV 225.000 kr en ekki 300.000 kr. ÍBR greiddi mismuninn. Í bráðabirgðauppgjöri hafði verið reiknað með að félögin greiddu 300.000 kr. Þessi munur breytir hins vegar ekki grundvallaratriði umræðunnar.) Engar tekjur frá meginkostunaraðilum RIG leikanna komu þar á móti. Tap var á mótinu í fyrra þannig að félögin þurftu að greiða hallann úr eigin vasa. Svoleiðis var niðurstaðan þrátt fyrir ítrasta sparnað á öllum sviðum. Það er hægt að diskútera það fram og til baka hvaða krónur fóru til að greiða hvaða reikning en svona er þetta. Endanlegt uppgjör vegna mótsins í ár liggur ekki fyrir en í fjárhagsáætlun sem sett var upp vegna þess er gert ráð fyrir útgjöldum vegna beinnar sjónvarpsútsendingar. Hún er unnin samkvæmt þeim upplýsingum sem lágu fyrir þegar áætlunin var gerð. Ef frjálsíþróttadeildirnar sleppa við að greiða RUV fyrir beina útsendingu frá mótinu í ár þá er það bara fínt en það er þá annað og betra fyrirkomulag en unnið var eftir í fyrra.
mánudagur, janúar 17, 2011
Gerast áskrifandi að:
Færslur (Atom)
