sunnudagur, nóvember 30, 2008
Ég er að hlusta á Guðmund Ólafsson og Sigurð G. Tómasson á Útvarpi Sögu eins og oftari. Þeir eru að ræða um verðtryggingu. Að undanförnu hafa margir komið fram að það eigi að afnema verðtryggingu og það sé eins og það komi ekkert í staðinn. Þetta er náttúrulega eins og hvert annað bull. Ef verðtryggingin væri afnumin þá myndu nafnvextir hækka að sama skapi og væru að öllum líkindum hærri en sem nemur verðtryggingu og raunvöxtum samanlagt því lánarinn vill hafa ákveðið öryggi um að hann fái lánið til baka með rentum. Guðmundur er harður á því að ef maður fær lánaðan kaffipakka þá eigi maður að skila kaffipakka till baka. Það sé ekki hægt að koma með pakkann og segja að kíló af kaffi í gær jafngildi pundi af kaffi í dag. Þetta er laukrétt. Stóra spurningin í þessu sambandi er hvernig verðtryggingin er reiknuð út. Grunnur verðtryggingar er tvennt. Það magn sem fólk kaupir af mismunandi vörum (neyslumunstur) og það sem varan kostar hverju sinni. Svo er þetta borðið saman milli tímabila. Það sem skiptir því höfuðmáli í þessu sambandi er tvennt:
Í fyrsta lagi: Hvað er í vísitölugrunninum svokallaða?
Í öðru lagi: Hversu gamall er vísitölugrunnurinn? Endurspeglar hann raunverulegt neyslumunstur þjóðarinnar?
Eitt af því sem er verulega gagnrýnivert og í raun alveg kolgalið að húsnæði skuli hafa verið inni í neysluvísitölugrunninum. Húsnæðisverð rauk upp úr öllu valdi vegna þess að það var rutt peningum inn á markaðinn. Verð á húsnæði skrúfaðist upp úr öllu valdi án þess að nokkur raunveruleg framleiðniaukning væri til staðar í samfélaginu. Dæmigerð innistæðulaus verðbóla. Þannig skrúfaðist verðbólgan miklu hraðar upp en ef húsnæði hefði ekki verið með í vísitölugrunninum. Vextir voru síðan hækkaðir upp úr öllu valdi til að berja niður verðbólguna. Háir vextir soguðu erlent fjármagn til landsins. Það styrkit krónuna gagnvart erlendum gjaldmiðlum. Það var meðal annars ástæða fyrir gríðarlegum innflutningi og miklum viðskiptahalla og þandi húsnæðisbóluna enn frekar út. Þetta varð því að einum herjans vítahring sem sprakk með hvelli.
Það er miklu frekar regla erlendis í sambærilegum útreikningum að húsnæði sé ekki talið með. Húsnæði er ekki neysluvara. Það er fjárfesting. Í rekstri fyrirtækja er skilið á milli útlagðs kostnaðar sem fellur undir daglegan rekstur og kostnaðar sem fellur undir fjárfestingu. Það sem fellur undir afskriftareglur er ekki metið sem útlagður kostnaður á rekstrarreikningi. Á sama hátt er snargalið að taka verð á húsnæði með í mælingu á neysluverðsvísitölu. Þessi kerfisvilla hefur haft veruleg áhrif á vísitöluútreikninga á undanförnum árum. En eftir að farið er að villast eftir mýrarljósi þá er rangt að afnema þetta í miðjum klíðum. Gera má ráð fyrir að verð húsnæðis lækki um tugi próssenta á komandi misserum. Þá mun húsnæðisverð hafa áhrif til að vísitala neysluverð lækki mun hraðar en ella. Þegar komið er ákveðið jafnvægi á ástandið þá á skilyrðislaust að kippa húsnæðiskostnaði út úr vísitölunni.
Þá komum við að seinna atriðinu. Hve gamall er vísitölugrunnurinn? Það er mjög rangt að nota þriggja eða fjögurra ára gamlar upplýsingar um neyslusamsetningu þjóðarinnar við mælingu verðbólgu eins og ástandið er í dag. Neysla breytist í kreppuástandi og neysla dregst saman. Því er afar mikilvægt að það neyslukönnun sé gerð sem fyrst og henni haldið reglulega við til að sá grunnur sem útreikningar verðtryggingar byggir á endurspegli raunverulega neyslu þjóðarinnar. Eitthvað reiknilíkan má ekki taka völdin og hafa afdrifarík áhrif á afkomu einstaklinga og fyrirtækja á eins örlagaríkum tímum eins og við lifum í dag.
Er sjávarútvegurinn gjaldþrota? Það væri uppvænleg niðurstaða og full ástæða til að þar komi öll kurl til grafar. Verður ríkið(skattreiðendur) að færa gríðarlega fjármuni til greinarinnar til að forða henni frá hruni. Þá væru skattgreiðendur að færa greininni aftur hluta þeirra fjármuna sem sægreifarnir hafa tekið út úr henni á liðnum áratugum. Þá fer nú fyrst að færast fjör í leikinn.
Ég tók daginn snemma í morgun og fór út kl. 8.30. Það var myrkur og allt að -10°C þegar ég kom út en birti smám saman. Ég fór Poweratehringinn og síðan niður í Laugar. Þar hitti ég vini Gullu og við fórum niður í bæ, svo Suðurgötuna niður á stíginn og síðan austur með Fossvoginum, inn í Elliðaárdal og heim. Alls lágu 27 km. Það var logn svo þetta var hið besta hlaupaveður þrátt fyrir kuldann. Kuldi er miklu viðráðanlegri en hiti. Í kulda er þetta bara spurning um föt.
Orwell ætlar að vigta sig á morgun. Hann fékk ráð um mataræði hjá mér í byrjun nóvember og hefur haldið áætlun síðan. Nú borðar hann fyrst og fremst kjöt, fisk, grænmeti og ávexti og mikið af því. Sveltistefna er stórvarasöm og bara til hins verra. Drasl á diskinn heyrir hins vegar sögunni til. Hann segist finna mikinn mun á sér og bíður spenntur eftir morgundeginum. Við tókum fína spretti sem hann sagðist alls ekki hafa getað haldið út fyrr í haust.
Í fyrsta lagi: Hvað er í vísitölugrunninum svokallaða?
Í öðru lagi: Hversu gamall er vísitölugrunnurinn? Endurspeglar hann raunverulegt neyslumunstur þjóðarinnar?
Eitt af því sem er verulega gagnrýnivert og í raun alveg kolgalið að húsnæði skuli hafa verið inni í neysluvísitölugrunninum. Húsnæðisverð rauk upp úr öllu valdi vegna þess að það var rutt peningum inn á markaðinn. Verð á húsnæði skrúfaðist upp úr öllu valdi án þess að nokkur raunveruleg framleiðniaukning væri til staðar í samfélaginu. Dæmigerð innistæðulaus verðbóla. Þannig skrúfaðist verðbólgan miklu hraðar upp en ef húsnæði hefði ekki verið með í vísitölugrunninum. Vextir voru síðan hækkaðir upp úr öllu valdi til að berja niður verðbólguna. Háir vextir soguðu erlent fjármagn til landsins. Það styrkit krónuna gagnvart erlendum gjaldmiðlum. Það var meðal annars ástæða fyrir gríðarlegum innflutningi og miklum viðskiptahalla og þandi húsnæðisbóluna enn frekar út. Þetta varð því að einum herjans vítahring sem sprakk með hvelli.
Það er miklu frekar regla erlendis í sambærilegum útreikningum að húsnæði sé ekki talið með. Húsnæði er ekki neysluvara. Það er fjárfesting. Í rekstri fyrirtækja er skilið á milli útlagðs kostnaðar sem fellur undir daglegan rekstur og kostnaðar sem fellur undir fjárfestingu. Það sem fellur undir afskriftareglur er ekki metið sem útlagður kostnaður á rekstrarreikningi. Á sama hátt er snargalið að taka verð á húsnæði með í mælingu á neysluverðsvísitölu. Þessi kerfisvilla hefur haft veruleg áhrif á vísitöluútreikninga á undanförnum árum. En eftir að farið er að villast eftir mýrarljósi þá er rangt að afnema þetta í miðjum klíðum. Gera má ráð fyrir að verð húsnæðis lækki um tugi próssenta á komandi misserum. Þá mun húsnæðisverð hafa áhrif til að vísitala neysluverð lækki mun hraðar en ella. Þegar komið er ákveðið jafnvægi á ástandið þá á skilyrðislaust að kippa húsnæðiskostnaði út úr vísitölunni.
Þá komum við að seinna atriðinu. Hve gamall er vísitölugrunnurinn? Það er mjög rangt að nota þriggja eða fjögurra ára gamlar upplýsingar um neyslusamsetningu þjóðarinnar við mælingu verðbólgu eins og ástandið er í dag. Neysla breytist í kreppuástandi og neysla dregst saman. Því er afar mikilvægt að það neyslukönnun sé gerð sem fyrst og henni haldið reglulega við til að sá grunnur sem útreikningar verðtryggingar byggir á endurspegli raunverulega neyslu þjóðarinnar. Eitthvað reiknilíkan má ekki taka völdin og hafa afdrifarík áhrif á afkomu einstaklinga og fyrirtækja á eins örlagaríkum tímum eins og við lifum í dag.
Er sjávarútvegurinn gjaldþrota? Það væri uppvænleg niðurstaða og full ástæða til að þar komi öll kurl til grafar. Verður ríkið(skattreiðendur) að færa gríðarlega fjármuni til greinarinnar til að forða henni frá hruni. Þá væru skattgreiðendur að færa greininni aftur hluta þeirra fjármuna sem sægreifarnir hafa tekið út úr henni á liðnum áratugum. Þá fer nú fyrst að færast fjör í leikinn.
Ég tók daginn snemma í morgun og fór út kl. 8.30. Það var myrkur og allt að -10°C þegar ég kom út en birti smám saman. Ég fór Poweratehringinn og síðan niður í Laugar. Þar hitti ég vini Gullu og við fórum niður í bæ, svo Suðurgötuna niður á stíginn og síðan austur með Fossvoginum, inn í Elliðaárdal og heim. Alls lágu 27 km. Það var logn svo þetta var hið besta hlaupaveður þrátt fyrir kuldann. Kuldi er miklu viðráðanlegri en hiti. Í kulda er þetta bara spurning um föt.
Orwell ætlar að vigta sig á morgun. Hann fékk ráð um mataræði hjá mér í byrjun nóvember og hefur haldið áætlun síðan. Nú borðar hann fyrst og fremst kjöt, fisk, grænmeti og ávexti og mikið af því. Sveltistefna er stórvarasöm og bara til hins verra. Drasl á diskinn heyrir hins vegar sögunni til. Hann segist finna mikinn mun á sér og bíður spenntur eftir morgundeginum. Við tókum fína spretti sem hann sagðist alls ekki hafa getað haldið út fyrr í haust.
laugardagur, nóvember 29, 2008
Fúsi Þorsteins var jarðaður í dag frá Patreksfjarðarkirkju. Hann var verkstjóri á kúttunarloftinu hjá HP á Patró þegar ég fór að vinna þar í febrúar 1970. Það var fyrsta alvöru launavinna sem ég réði mig í. Fúsi er sá síðasti sem fellur frá af köllunum sem unnu þarna saman á loftinu. Þarna voru Fúsi, Númi, Búi, Beggi, Mikki og Mangi á Stekkunum. Oft var kátt á hjalla og karlarnir höfu gaman að glamrinu í strákunum. Maður hugsar stundum um það hve fullorðið fólk vann mikið á þessum tíma. Fólk sem þegar var margt hvert orðið slitið fyrir aldur fram. Það var lélegur dagur í frystihúsinu ef ekki var unnið fram til kl. 19.00. Gott var að fá kvöldvinnu. Það var léleg vika ef ekki var unnið á laugardegi. Gott var að fá sunnudagsvinnu. Svona var þetta. Strit þessa fólks lagði grunninn að því þjóðfélagi sem við höfum lifað í heldur þokkalegu lífi fram til þessa en var fokkað upp af uppskafningum og þjófum og sér ekki fyrir endann á þeim ósköpum.
Fúsi var kátur og spaugsamur sem verkstjóri en hafði góð tök á öllu með rólegheitum. Ég vann nokkrum árum seinna undir hans verkstjórn á nýjan leik í frystihúsinu á Geirseyri. Þá var maður eldri og þóttist veraldarvanari. Fúsi var aftur á móti alveg eins. Einu sinni brugðustum við trausti hans í einhverjum bjánaskap. Fúsi skammaði okkur ekki, sem hann hafði fulla ástæðu til, en hann var óskaplega sár. Við fundum það vel og höfðum vit á að skammast okkar eins og hundar. Án þess að neinn segði neitt þá reyndi hópurinn ósjálfrátt að sýna honum að þetta hefði verið asnastrik sem endurtæki sig ekki. Við unnum þarna við að pakka skreið og skreiðarhaugurinn var ansi stór. Með því að það myndaðist stemming fyrir að fækka gagnslausum handtökum, draga úr ónauðsynlegum skrefum og á annan hátt að vinna sem skynsamlegast þá náðum við miklum afköstum, mun meiri en við áttum sjálfir von á. Haugurinn kláraðist miklu fyrr en við og Fúsi bjuggumst við og reiknað hafði verið með. Þegar verkið var búið brosti Fúsi og sagði: "Ég vissi það strákar mínir að þið væruð alveg ágætir." Þessi viðbrögð hans ristu miklu dýpra en ef við hefðum verið skammaðir eða á annan hátt refsað fyrir bjánaháttinn.
Ég heyrði nýlega viðtal við nýskipaðan sendiherra í utanríkisráðuneytinu. Verið var að fara yfir hvernig utanríkisþjónustan höndlaði hrun bankakerfisins, átökin við Breta og ört minnkandi álit annarra þjóða á íslendingum. Sendiherrann svaraði því til að þeim sem hringdu væri svarað en þeir bæru ekki við að reyna að leiðrétta allar þær missagnir sem birtust í erlendum fjölmiðlum. Sem sagt menn bíða bara þarna eftir að síminn hringi ef trúa skal sendiherranum. Ef eitthvað er mikilvægt á þessum tímum hjá utanríkisþjónustunni þá er það að hafa frumkvæði að því að gera allt sem hægt er til að leiðrétta missagnir, hálfsannleik og ósannindi sem birtast um íslendinga og Ísland í erlendum fjölmiðlum. Fátt er mikilvægara á þessum tímum. Ef þeirri skoðun vex fiskur um hrygg aða íslendingar séu almennt skúrkar og dusilmenni þá er skaðinn sem af því hlýst alveg gríðarlegur. Það hefur bæði áhrif á stöðu einstaklinga í útlöndum og ekki síður á viðskiptalífið.
Tók 20 km með Jóa og Kristínu í morgun. Fínt veður. Fórum fyrir Kársnesið og fram og til baka um Kópavoginn, tókum tröppurnar og annað gagnlegt. Fínn dagur.
Skyldu fréttamenn hafa beðið strákinn sem gekk meðfram alþingishúsinu og kastaði eggjum í gluggana um að láta eggin vaða? Ósköp var þetta eitthvað innantómt.
Fúsi var kátur og spaugsamur sem verkstjóri en hafði góð tök á öllu með rólegheitum. Ég vann nokkrum árum seinna undir hans verkstjórn á nýjan leik í frystihúsinu á Geirseyri. Þá var maður eldri og þóttist veraldarvanari. Fúsi var aftur á móti alveg eins. Einu sinni brugðustum við trausti hans í einhverjum bjánaskap. Fúsi skammaði okkur ekki, sem hann hafði fulla ástæðu til, en hann var óskaplega sár. Við fundum það vel og höfðum vit á að skammast okkar eins og hundar. Án þess að neinn segði neitt þá reyndi hópurinn ósjálfrátt að sýna honum að þetta hefði verið asnastrik sem endurtæki sig ekki. Við unnum þarna við að pakka skreið og skreiðarhaugurinn var ansi stór. Með því að það myndaðist stemming fyrir að fækka gagnslausum handtökum, draga úr ónauðsynlegum skrefum og á annan hátt að vinna sem skynsamlegast þá náðum við miklum afköstum, mun meiri en við áttum sjálfir von á. Haugurinn kláraðist miklu fyrr en við og Fúsi bjuggumst við og reiknað hafði verið með. Þegar verkið var búið brosti Fúsi og sagði: "Ég vissi það strákar mínir að þið væruð alveg ágætir." Þessi viðbrögð hans ristu miklu dýpra en ef við hefðum verið skammaðir eða á annan hátt refsað fyrir bjánaháttinn.
Ég heyrði nýlega viðtal við nýskipaðan sendiherra í utanríkisráðuneytinu. Verið var að fara yfir hvernig utanríkisþjónustan höndlaði hrun bankakerfisins, átökin við Breta og ört minnkandi álit annarra þjóða á íslendingum. Sendiherrann svaraði því til að þeim sem hringdu væri svarað en þeir bæru ekki við að reyna að leiðrétta allar þær missagnir sem birtust í erlendum fjölmiðlum. Sem sagt menn bíða bara þarna eftir að síminn hringi ef trúa skal sendiherranum. Ef eitthvað er mikilvægt á þessum tímum hjá utanríkisþjónustunni þá er það að hafa frumkvæði að því að gera allt sem hægt er til að leiðrétta missagnir, hálfsannleik og ósannindi sem birtast um íslendinga og Ísland í erlendum fjölmiðlum. Fátt er mikilvægara á þessum tímum. Ef þeirri skoðun vex fiskur um hrygg aða íslendingar séu almennt skúrkar og dusilmenni þá er skaðinn sem af því hlýst alveg gríðarlegur. Það hefur bæði áhrif á stöðu einstaklinga í útlöndum og ekki síður á viðskiptalífið.
Tók 20 km með Jóa og Kristínu í morgun. Fínt veður. Fórum fyrir Kársnesið og fram og til baka um Kópavoginn, tókum tröppurnar og annað gagnlegt. Fínn dagur.
Skyldu fréttamenn hafa beðið strákinn sem gekk meðfram alþingishúsinu og kastaði eggjum í gluggana um að láta eggin vaða? Ósköp var þetta eitthvað innantómt.
fimmtudagur, nóvember 27, 2008
Félagsvísindastofnun birti í dag niðurstöður rannsóknar á launamun kynjanna í dag. niðurstöðurnar eru sláandi. Þegar tekið hefur verið tillit til allra þeirra þátta sem geta valdið réttlætanlegum launamun s.s. starfsaldur, menntun, ábyrgð, vinnutíma og annarra atriða sem telja má eðlileg þá er munurinn um 20% (19,7%). Á landsbyggðinni er munurinn um 40%. Ég sá á textavarpinu að hjá opinbera geiranum sé munurinn 27% en um 22% hjá einkageiranum en það hlýtur nú að vera einhver vitleysa (nema þriðji geirinn sé einhversstaðar til). Þessi frétt er reyndar horfin núna!!! Ég vildi fá að rýna í frumheimildir þessarar rannsóknar og sjá aðferðafræðina áður en ég renni þessum niðurstöðum niður ótuggnum. Það er hins vegar með þessar niðurstöður eins og annað í þessum dúr að það komast engar gagnrýnar raddir að heldur byrja þeir sem tjá sig strax að fordæma stöðuna og kerfjast úrbóta. Akureyrarkaupstaður er stærsti vinnustaður á landsbyggðinni. Ég man t.d. ekki betur en að rannsóknir hafi sýnt að kynbundinn launamunur væri ekki fyrir hendi þar. Það er þá þeim mun verra annarsstaðar. Grunnskólinn er yfirleitt stærsti vinnustaður á vegum sveitarfélaganna um allt land og með stærri vinnustöðum á hverjum þéttbýlisstað á landsbyggðinni. Það er verið að fullyrða að það sé gríðarlegur óútskýrður kynbundinn launamundur innan grunnskólanna í landinu enda þótt á fáum eða engum vinnustöðum séu greiðslur eftir kjarasamningum negldar niður í mínútur og sekúndur eins og í grunnskólanum og gegnur það jafnt yfir bæði kynin. Ef svo er ekki þá er munurinn enn meiri á öðrum vinnustöðum. Ég samþykki ætíð rök og staðreyndir en ekki óútskýrðar fullyrðingar. Því tek ég þessum niðurstöðum með fyrirvara.
Pistlahöfundur sá sem hefur skrifað lagnafréttir í Fasteignablað Moggans í dag skrifar pistil í blaðið í dag og segist hafa verið rekinn frá blaðinu eftir 16 ára starf. Ástæðan sem gefnin var upp er að hann hafi ekki kóað með öllu því sem sagt var um loftslagsbreytingar. Þetta er vafalaust eldri praktiskur pípari sem lætur segja sér sumt tvisvar áður en hann kyngir því. Þá fá menn hníflana í sig. Pistlahöfundurinn segir í greinini að það virðist sem ýmsir hafi lesið pistlana hans og það á meðal eldra fólk sem hafi iðulega hringt í sig með ýmis vandræði sem hann hafi reynt að leysa úr. Nú má mér svo sem standa á sama um þótt einhver pistlahöfundur á Mogganum hætti en ég vildi þó koma smá atriði á framfæri. Ofnarnir í íbúðinni hjá foreldrum mínum voru farnir að hitna lakar en þeir höfðu gert. Mamma hafði hringt í pípara og fékk lítil svör, en þau þó helst að það þyrfti líklega að skipta öllu klabbinu út. Hún var ekki alveg sátt við það en vissi varla hvert átti að leita eftir ráðum sem hún gat treyst. Iðnaðarmenn hafa margir hverjir ekki verið þeir ábyggilegustu á undanfrönum mánuðum í öllum Hrunadansinum sem stiginn hefur verið í samfélaginu. Þá datt henni í hug að hringja í pistlahöfund Lagnafrétta. Hann tók henni vel og daginn eftir var kominn maður. Hann kláraði viðgerðina á innan við klukkutíma. Smá rofi í brettinu var bilaður. Ekkert má. Hún er þessum ágæta manni mjög þakklát fyrir hjálpina og er greinilega ekki ein um það. En ef menn kóa ekki með gildandi viðhorfum þá eru menn bara reknir.
Pistlahöfundur sá sem hefur skrifað lagnafréttir í Fasteignablað Moggans í dag skrifar pistil í blaðið í dag og segist hafa verið rekinn frá blaðinu eftir 16 ára starf. Ástæðan sem gefnin var upp er að hann hafi ekki kóað með öllu því sem sagt var um loftslagsbreytingar. Þetta er vafalaust eldri praktiskur pípari sem lætur segja sér sumt tvisvar áður en hann kyngir því. Þá fá menn hníflana í sig. Pistlahöfundurinn segir í greinini að það virðist sem ýmsir hafi lesið pistlana hans og það á meðal eldra fólk sem hafi iðulega hringt í sig með ýmis vandræði sem hann hafi reynt að leysa úr. Nú má mér svo sem standa á sama um þótt einhver pistlahöfundur á Mogganum hætti en ég vildi þó koma smá atriði á framfæri. Ofnarnir í íbúðinni hjá foreldrum mínum voru farnir að hitna lakar en þeir höfðu gert. Mamma hafði hringt í pípara og fékk lítil svör, en þau þó helst að það þyrfti líklega að skipta öllu klabbinu út. Hún var ekki alveg sátt við það en vissi varla hvert átti að leita eftir ráðum sem hún gat treyst. Iðnaðarmenn hafa margir hverjir ekki verið þeir ábyggilegustu á undanfrönum mánuðum í öllum Hrunadansinum sem stiginn hefur verið í samfélaginu. Þá datt henni í hug að hringja í pistlahöfund Lagnafrétta. Hann tók henni vel og daginn eftir var kominn maður. Hann kláraði viðgerðina á innan við klukkutíma. Smá rofi í brettinu var bilaður. Ekkert má. Hún er þessum ágæta manni mjög þakklát fyrir hjálpina og er greinilega ekki ein um það. En ef menn kóa ekki með gildandi viðhorfum þá eru menn bara reknir.
miðvikudagur, nóvember 26, 2008
Stundum verða málin dálítið flókin. Bankastjóri Nýja Glitnis er æfur yfir að einhver hefur lekið út lánabók gamla Glitnis þar sem bankastjóri Nýja Glitnis vann áður en hann tók við Nýja Glitni. Gamli Glitnir er þrotabú sem fór á hausinn vegna ákvarðana sem teknar voru og vegna ákvarðana sem ekki voru teknar. Líklega hefur bankastjóri Nýja Glitnis staðið að hvorutveggja á meðan hún var einn af yfirstjórnendum Gamla Glitnis. ég fæ hins vega rekki sé hvað bankastjóra Nýja Glitnis kemur þrotabú Gamla Glitnis við. Skilanefnd fer með þrotabú Gamla Glitnis. Þó kemur henni þrotabúið við að einu leyti. Hún er kannske hrædd við að upplýsingar sem gætu reynst henni óþægilegar gætu komið upp á yfirborðið ef faruð er að glugga í lánabækur opinberlega. Því er reynt að berja allan svona leka niður með harðri hendi. Þeim mun meiri ástæða er til að fá allt upp á yfirborðið. Var ekki einhver kona sem seinna kom í mat á Bessastöðum dæmd í fangelsi í Bandaríkjunum fyrir að senda rangar upplýsingar inn á markaðinn. Það er eins og mig minni það. Getur verið að hún heiti Mary Stewart? Gott ef ekki er. Hvað er það annað en að senda rangar upplýsingar inn á markaðinn ef stórir eigendur banka stofna gerfifélög, láta bankana lána þeim hellings pening sem eru notaðir til að kaupa bréf í fyrirtækjum sem eru á fallanda fæti? Það er eins gott að það eru komnir flatskjáir í fangelsið á Akureyri. Viðbrigðin verða þá minni en ella. Það væri vafalaust hræðilegt að þurfa að fara að horfa á túpu á nýjan leik.
Bankakerfið er hrunið. Þjóðin skuldsett upp fyrir haus. Útlitið er þannig að ég vil helst ekki lýsa því. Engu að síður kemur lögmaður fram á síðum Fréttablaðsins og fjallar um hver það sé hættulegt það sé réttarkerfinu ef hrun bankanna sé rannsakað sem sakamál og rætt sé um að kyrrsetja eigur eigenda bankanna. Hverra hagsmuna þjóna svona skrif? Í það minnsta ekki þjóðarinnar.
Í Morgunblaðinu í dag er á baksíðu viðtal við konu frá Eþíópíu sem sagðist fyrst hafa upplifað hvað jafnrétti kynjanna er í raun og veru þegar hún fluttist hingað til lands. Skyldi Jafnréttisstofa, Feministafélagið og aðrir þeir sem hafa hæst um hið mikla ójafnrétti kynjanna hérlendis lesið þetta. Líklega ekki. Alla vega hefur engin yfirlýsing komið frá þeim um efnið.
Í hinum annars ágæta þætti Dagvakt er stór kerlingarbrussa látin nauðga ístöðulitlum karlmanni. Það fannst flestum mjög fyndið. Engin Tsunami reiðinnar reis í bloggheimum. Það varð hins vegar allt vitlaust hér um árið þegar Oddi gaf út dagbók með málsháttum sem feministum fannst niðurlægjandi fyrir konur. Það varð einnig allt vitlaust þegar eitthvað lyftarafyrirtæki auglýsti lyftara með því að birta teiknimynd af lyftara sem lyfti undir pils á konu. Einhverjir sniðugir strákar hafa nú gert myndband í þessu sambandi og dreift því á netinu. Á myndbandinu hefur stór feitur karlskratti í frammi tilburði til að nauðga ungri stelpu. Það er ekki mjög fyndið. Það þykir hinsvegar fyndið þegar hlutverkum er víxlað.
Neil er kominn í mark í Mexícó á 242 klst, 24 mín og 30 sek. Alveg magnað. Maður getur ekki verið annað en stoltur yfir að þekkja svona jaxl. Hann varð í 6. sæti og vann sig upp um 3 sæti á hlaupunum. Hvernig er þetta eiginlega hægt? Það er bara vonandi að hann nái sér vel og bíði ekki skaða af þessu. Hann er það magnaður hlaupari að þar er hans sérsvið. Maraþon, 100 km og alvöru ultra.
Bankakerfið er hrunið. Þjóðin skuldsett upp fyrir haus. Útlitið er þannig að ég vil helst ekki lýsa því. Engu að síður kemur lögmaður fram á síðum Fréttablaðsins og fjallar um hver það sé hættulegt það sé réttarkerfinu ef hrun bankanna sé rannsakað sem sakamál og rætt sé um að kyrrsetja eigur eigenda bankanna. Hverra hagsmuna þjóna svona skrif? Í það minnsta ekki þjóðarinnar.
Í Morgunblaðinu í dag er á baksíðu viðtal við konu frá Eþíópíu sem sagðist fyrst hafa upplifað hvað jafnrétti kynjanna er í raun og veru þegar hún fluttist hingað til lands. Skyldi Jafnréttisstofa, Feministafélagið og aðrir þeir sem hafa hæst um hið mikla ójafnrétti kynjanna hérlendis lesið þetta. Líklega ekki. Alla vega hefur engin yfirlýsing komið frá þeim um efnið.
Í hinum annars ágæta þætti Dagvakt er stór kerlingarbrussa látin nauðga ístöðulitlum karlmanni. Það fannst flestum mjög fyndið. Engin Tsunami reiðinnar reis í bloggheimum. Það varð hins vegar allt vitlaust hér um árið þegar Oddi gaf út dagbók með málsháttum sem feministum fannst niðurlægjandi fyrir konur. Það varð einnig allt vitlaust þegar eitthvað lyftarafyrirtæki auglýsti lyftara með því að birta teiknimynd af lyftara sem lyfti undir pils á konu. Einhverjir sniðugir strákar hafa nú gert myndband í þessu sambandi og dreift því á netinu. Á myndbandinu hefur stór feitur karlskratti í frammi tilburði til að nauðga ungri stelpu. Það er ekki mjög fyndið. Það þykir hinsvegar fyndið þegar hlutverkum er víxlað.
Neil er kominn í mark í Mexícó á 242 klst, 24 mín og 30 sek. Alveg magnað. Maður getur ekki verið annað en stoltur yfir að þekkja svona jaxl. Hann varð í 6. sæti og vann sig upp um 3 sæti á hlaupunum. Hvernig er þetta eiginlega hægt? Það er bara vonandi að hann nái sér vel og bíði ekki skaða af þessu. Hann er það magnaður hlaupari að þar er hans sérsvið. Maraþon, 100 km og alvöru ultra.
þriðjudagur, nóvember 25, 2008
Það er mikið talað um að það eigi að afnema verðtryggingu eins og það sé eingöngu spurning um vilja en ekki getu. Skoðum þetta aðeins nánar. Húseigendur taka lán hjá Íbúðarlánasjóði, lífeyrissjóðum eða bönkum. Íbúðarlánasjóður fjármagnar sig t.d. með lánum frá lífeyrissóðum. Bankar tóku lán hjá einhverjum öðrum bönkum. ef íbúðareigendur sem hafa tekið lán greiða lánin til baka með verðminni krónum en þeir tóku að láni þá tapar lánveitandinn og getur ekki borgað sín lán til baka. Ef Íbúðarlánasjóður borgar t.d. lífeyrissjóðum lánin til baka með með verðminni krónum en þeir fengu þá munu lífeyrissjóðirnir ekki lána Íbúðarlánasjóði peninga aftur ef þeir vilja ekki tapa fjármunum og láta lífeyri landsmanna rýrna. en er þá rétt að allir hafi sitt á hreinu nema það aumingja fólk sem verður að taka lán til að koma sér húsnæði yfir höfuðið. Hér á landi eru því sem næst engir valkostir aðrir en að kaupa íbúð. Búseti hefur mjög lítið umfang og leigumarkaður afar vanþróaður og óstabíll. Stjórnvöld hafa keyrt séreignastefnuna af mikilli hörku. Því eru aðrir valkostir en að kaupa íbúð mjög takmarkaðir. Þegar allt fer í kássu eins og hérlendis þá sér verðtryggingin um það að allir hafa sitt á hreinu nema þeir sem hafa tekið lán. Þá er eðlilegt að spurt sé hvort það sé eðililegt að fólk sem er með verðtryggð lán eigi að taka alfarið á eigin herðar tímabundið verðfall krónunnar ef gengi hennar fellur mikið um skamman tíma. Skal kosta því til að fjöldi fólks verði gjaldþrota vegna þessa kerfis eða á að dreifa byrðunum. Þá er það hrein stjórnvaldsaðgerð að taka ákvörðun um annað tveggja, lífeyrissjóðirnir skulu gefa eftir af eignum sínum eða ríkið tekur lán, dreifir þannig byrðunum á alla landsmenn og bætir Íbúðarlánasjóði upp það tap sem hann verður fyrir ef honum er borgað til baka með verðminni krónum en hann lánaði út. Þetta er ekki bara spurnig um að afnema verðtryggingu heldur hvar á tapið af verðminni krónum að lenda.
Maður sér að það er að fara af stað eitthvað átak gegn kynbundnu ofbeldi. Fjöldi samtaka stendur á bak við það. Kynbundið ofbeldi er í hugum þeirra sem standa að baki þessu átaki það að karlar lemji konum eða séu á annan hátt djöfullegir við þær. Umræðan er yfir höfuð þannig rekin eins og þetta sé eina ofbeldið í þjóðfélaginu. Slík umræða er á mjög mikllum villigötum. Ég er ekki að mæla því bót að einstakllingur beiti annan einstakling ofbeldi, ég er hins vegr pirraður út í þessa einsleitnu umræðu sem hefur fengið að viðgangast í samfélaginu. Það væri gaman að fá upplýsignar um hvort kynið sé skráð með fleiri áverkatilfellum á slysavarðsstöfum og sjúkrahúsum. Meðan að ekki er sýnt fram á annað þá hef ég trú á að það séu fleir karlar en komunr sem fái áverka af hálfu annars einstaklings yfir það heila. Þá er sagt, andlegt ofbeldi sést ekki og er ekki skráð á slysavarðsstofum. Mikið rétt en heldur fólk yfirleitt að andlegt ofbeldi sé einungis á aðra hliðina. Það er nefnilega svo að karlar eru miklu dulari að þessu leyti en konur. Körlum finnst minnkun að þvi að viðurkenna það að konan beiti þá ofbeldi á meðan konur tala um allt og allt við aðrar konur og þar á meðal ef karlinn er einhver hundaskítur. Sjálfsmorðstíðni er miklu meiri meðal karla en kvenna. Skyldi það eiga einhverjar rætur í þetta dulda ofbeldi. Af hverju er síðan ekki minnst á ofbeldi kvenna gagnvart öðrum konum. Er það eitthvað tabú?
Nýlega birtist í blöðunum mynd af hópi kvenna fyrir framan norska sendiráðið þar sem þær skáluðu í kampavíni yfir því að norðmenn hafa ákveðið að banna vændi. Þær töluðu um þessa ákvörðun sem mikinn áfanga í kvenréttindabaráttunni. Vita þessar ágætu konur ekki að það eru fleiri strákar en stelpur á framhaldsskólaaldri sem selja sig hérlendis? Það talar enginn um þetta? Skítt með það, þetta eru hvort sem er bara strákaskrattar.
Neil er í sjötta sæti eftir um 222 klst. Hann á eftir um 140 km. Það eru svona tveir sólarhringar!!! Tveir eru búnir, þjóðverjinn Heinig og svíinn Martens. Þjóðverjinn er einungis 27 ára gamall og er yngsti heimsmeistarinn í 10 x Ironman nokkru sinni. Martins er aftur á móti 51 árs. Slóðin er www.multisport.com.mx
Maður sér að það er að fara af stað eitthvað átak gegn kynbundnu ofbeldi. Fjöldi samtaka stendur á bak við það. Kynbundið ofbeldi er í hugum þeirra sem standa að baki þessu átaki það að karlar lemji konum eða séu á annan hátt djöfullegir við þær. Umræðan er yfir höfuð þannig rekin eins og þetta sé eina ofbeldið í þjóðfélaginu. Slík umræða er á mjög mikllum villigötum. Ég er ekki að mæla því bót að einstakllingur beiti annan einstakling ofbeldi, ég er hins vegr pirraður út í þessa einsleitnu umræðu sem hefur fengið að viðgangast í samfélaginu. Það væri gaman að fá upplýsignar um hvort kynið sé skráð með fleiri áverkatilfellum á slysavarðsstöfum og sjúkrahúsum. Meðan að ekki er sýnt fram á annað þá hef ég trú á að það séu fleir karlar en komunr sem fái áverka af hálfu annars einstaklings yfir það heila. Þá er sagt, andlegt ofbeldi sést ekki og er ekki skráð á slysavarðsstofum. Mikið rétt en heldur fólk yfirleitt að andlegt ofbeldi sé einungis á aðra hliðina. Það er nefnilega svo að karlar eru miklu dulari að þessu leyti en konur. Körlum finnst minnkun að þvi að viðurkenna það að konan beiti þá ofbeldi á meðan konur tala um allt og allt við aðrar konur og þar á meðal ef karlinn er einhver hundaskítur. Sjálfsmorðstíðni er miklu meiri meðal karla en kvenna. Skyldi það eiga einhverjar rætur í þetta dulda ofbeldi. Af hverju er síðan ekki minnst á ofbeldi kvenna gagnvart öðrum konum. Er það eitthvað tabú?
Nýlega birtist í blöðunum mynd af hópi kvenna fyrir framan norska sendiráðið þar sem þær skáluðu í kampavíni yfir því að norðmenn hafa ákveðið að banna vændi. Þær töluðu um þessa ákvörðun sem mikinn áfanga í kvenréttindabaráttunni. Vita þessar ágætu konur ekki að það eru fleiri strákar en stelpur á framhaldsskólaaldri sem selja sig hérlendis? Það talar enginn um þetta? Skítt með það, þetta eru hvort sem er bara strákaskrattar.
Neil er í sjötta sæti eftir um 222 klst. Hann á eftir um 140 km. Það eru svona tveir sólarhringar!!! Tveir eru búnir, þjóðverjinn Heinig og svíinn Martens. Þjóðverjinn er einungis 27 ára gamall og er yngsti heimsmeistarinn í 10 x Ironman nokkru sinni. Martins er aftur á móti 51 árs. Slóðin er www.multisport.com.mx
mánudagur, nóvember 24, 2008
Eru þingmenn fyrst nú að átta sig á hvað hin gríðarlega lántaka ríkisins þýðir inn í framtíðina? Ég sá að einn þeirra talaði í dag um þá byrði sem verið er að leggja á þjóðina sem eitthvað alveg nýuppgötvað. Þetta er mjög einfalt. 4% vextir af 1000 milljörðum er 40 milljarðar á ári. Ef 1000 milljarðar eru greiddir niður á 20 árum þá eru það 50 milljarðar á ári. Samtals eru því afborganir og vextir 90 milljarðar á ári. Hvað kemur til baka vegna eignasölu bankanna er alsendis óljóst. Ég þekki vitaskuld ekki allar forsendur nákvæmlega en það er hægt að átta sig á hlutunum á þennan hátt. Það er rétt að búast við því versta því hið góða sakar ekki. Heildartekjur sveitarfélaganna í landinu í fyrra voru um 170 milljarðar. Í fjárlagafrumvarpi fyrir árið 2009 sem lagt var fram í septemberlok voru tekjur ríkisins áætlaðar 450 milljarðar en útgjöld 507 milljarðar. Ef gert er ráð fyrir 10% samdrætti í tekjum ríkisins á næsta ári frá því sem ætlað var í septemberlok vegna aukins atvinnuleysis, minni tekna af fjármagnstekjuskatti, veltusköttum og staðgreiðslu þá færu þær niður í ca 400 milljarða. Gefin hefur verið út lína um 10% niðurskurð hjá ríkisstofnunum frá fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi. Segjum að það takist og útgjöld ríkisins verði 450 milljarðar. Þannig er hægt að sjá hvílík gríðarleg byrði leggst á landsmenn vegna hinnar miklu skuldaaukningar. Gert er ráð fyrir að afborganir hefjist ekki fyrr en eftir nokkur ár og þá verði efnahagslífið vonandi farið að rísa úr öldudalnum. Sama er, það er hægt að setja þessar stærðir í samhengi við aðrar stærðir í þjóðarbúskapnum á þennan hátt í grófum dráttum. Fyrir höndum eru skattahækkanir og mikill niðurskurður á ríkisútgjöldum.
Það er tvennt sem mér finnst skipta meginmáli í stöðunni eins og hún er í dag. Í fyrtsa lagi skiptir gríðarlegu máli hvernig haldið verður á málum í Seðlabankanum. Mun lánið frá AGS brenna upp í veikburða tilraun til að halda uppi gengi krónunnar og hún muni svo sökkva þegar það er búið. Á árunum frá 1991 til 1995 féll rússneska rúblan úr 30 rúblum á móti dollar í 5500 rúblur á móti dollar bara svona sem dæmi. Í öðru lagi verður að tryggja að fyrirtækin séu ekki afhent vildarvinum bankaklíknanna á spottprís en skuldirnar skildar eftir á herðum þjóðarinnar. Ég verð að segja að maður treystir engu og engum eins og staðan er í dag.
GIFT heitir eignarhaldsfélag sem fór með eignir Samvinnutrygginga sem einu sinni var til. Í fyrra var skipuð skilanefnd yfir þeim 30 milljörðum sem voru til í sjóðum félagsins samkvæmt fréttum í fjölmiðlum. Það er ósköp einfaldlega hægt að Googla Samvinnutryggingar eða GIFT og þá koma upp fréttir um málið. Þessum fjármunum átti að skila til fyrrum viðskiptavina félagsins samkvæmt ákveðnum reglum. Í dag eru þessir peningar allir búnir, farnir. Þrjátíu milljarðar. Common. Hvaða snillingar tapa þrjátíu milljörðum sem búið er að setja í skilanefnd? Staðreyndir eru að þrátt fyrir að það hafi verið búið að setja skilanefnd yfir þessa fjármuni þá var engu að síður haldið áfram að höndla með þá og einhvern veginn tókst svo óhönduglega til að það tapaðist allt. Maður hefur heyrt að þessi sjóður hafi verið notaður til að kaupa hlutabréf ákveðinna aðila í verðlausum fyrirtækjum. Hvar er réttarríkið? Eiga hlutaðeigandi bara að komast upp með að segja ekki neitt, ekki einu sinni því miður, ekki má persónugera vandann í þessu frekar en á öðrum sviðum heldur bara taka þessu eins og hverju öðru hundsbiti? Maður spyr.
Neil er kominn í 6. sæti í Mexíkó. Keppendur eru búnir að vera að í 199 klst og 30 mín. Sá ssem lengst er kominn er Heinig frá Þýskalandi. Hann er búinn með 388 km og á því 34 km eftir!!! Það eru allir búnir að hjóla. Neil er búinn að fara 237 km af þeim 422 km sem hann verður að leggja undir fót. Hann hleypur nú tvo hringi og gengur einn. Síðasta hringinn fór hann á 16.30 mín. Hringurinn er 1900 metrar. Hann hefur þetta vonandi úr þessu með skynsemi og þrautseigju enda þótt þetta sé erfitt. Maður vonar það bara að hann bíði ekki skaða af þessum ósköpum.
Það er tvennt sem mér finnst skipta meginmáli í stöðunni eins og hún er í dag. Í fyrtsa lagi skiptir gríðarlegu máli hvernig haldið verður á málum í Seðlabankanum. Mun lánið frá AGS brenna upp í veikburða tilraun til að halda uppi gengi krónunnar og hún muni svo sökkva þegar það er búið. Á árunum frá 1991 til 1995 féll rússneska rúblan úr 30 rúblum á móti dollar í 5500 rúblur á móti dollar bara svona sem dæmi. Í öðru lagi verður að tryggja að fyrirtækin séu ekki afhent vildarvinum bankaklíknanna á spottprís en skuldirnar skildar eftir á herðum þjóðarinnar. Ég verð að segja að maður treystir engu og engum eins og staðan er í dag.
GIFT heitir eignarhaldsfélag sem fór með eignir Samvinnutrygginga sem einu sinni var til. Í fyrra var skipuð skilanefnd yfir þeim 30 milljörðum sem voru til í sjóðum félagsins samkvæmt fréttum í fjölmiðlum. Það er ósköp einfaldlega hægt að Googla Samvinnutryggingar eða GIFT og þá koma upp fréttir um málið. Þessum fjármunum átti að skila til fyrrum viðskiptavina félagsins samkvæmt ákveðnum reglum. Í dag eru þessir peningar allir búnir, farnir. Þrjátíu milljarðar. Common. Hvaða snillingar tapa þrjátíu milljörðum sem búið er að setja í skilanefnd? Staðreyndir eru að þrátt fyrir að það hafi verið búið að setja skilanefnd yfir þessa fjármuni þá var engu að síður haldið áfram að höndla með þá og einhvern veginn tókst svo óhönduglega til að það tapaðist allt. Maður hefur heyrt að þessi sjóður hafi verið notaður til að kaupa hlutabréf ákveðinna aðila í verðlausum fyrirtækjum. Hvar er réttarríkið? Eiga hlutaðeigandi bara að komast upp með að segja ekki neitt, ekki einu sinni því miður, ekki má persónugera vandann í þessu frekar en á öðrum sviðum heldur bara taka þessu eins og hverju öðru hundsbiti? Maður spyr.
Neil er kominn í 6. sæti í Mexíkó. Keppendur eru búnir að vera að í 199 klst og 30 mín. Sá ssem lengst er kominn er Heinig frá Þýskalandi. Hann er búinn með 388 km og á því 34 km eftir!!! Það eru allir búnir að hjóla. Neil er búinn að fara 237 km af þeim 422 km sem hann verður að leggja undir fót. Hann hleypur nú tvo hringi og gengur einn. Síðasta hringinn fór hann á 16.30 mín. Hringurinn er 1900 metrar. Hann hefur þetta vonandi úr þessu með skynsemi og þrautseigju enda þótt þetta sé erfitt. Maður vonar það bara að hann bíði ekki skaða af þessum ósköpum.
sunnudagur, nóvember 23, 2008
Hvað voru þeir eiginlega að hugsa sem hvöttu fólk á útifundinum til að storma upp að lögreglustöðinni á Hverfisgötu í gær og grípa til aðgerða. Vita þeir ekki að slík herhvöt er eins og að sitja á púðurtunnu og vera að kveikja sér í sígarettu. Þegar múgurinn reynir síðan að brjótast inn í lögrelgustöðina þá er ekkert annað en að gera fyrir lögregluna en að ná undirtökum á ástandinu. Í öllum nálægum löndum hefði það verið gert með vatnsbílum, lögreglum ríðandi á hestum, shefferhundum og vopnaðri óeirðalögreglu með skildi og kylfur. Hér þarf að vísu ekki meir en eitt sprey úr piparúðabrúsa til að róa ástandið og mega nærstaddir þakka fyrir að vera á Íslandi við aðstæður eins og þeir voru búnir að skapa. Að gera tilraun til að brjótast inn í meginlögreglustöð landsins er bein árás á réttarríkið. Skiptir þá ekki máli þótt inni fyrir sitji strákur sem hefði átt að boða til afplánunar með formlegum hætti. Þessir s.k. aktivistar halda að þeir megi gera allt sem þeim dettur í hug bara af því þeir skilgreina sig sem einhverja aktivista. Mér finnst að vísu þetta með Bónusfánann ósköp saklaust og í raun dálítið dæmigert fyrir viðhorf margra. Það er allt annað mál en að skemma vinnuvélar fyrir austan. Maður getur síðan ekki annað en spurt sig hvað eru sextán ára krakkar að gera í fararbroddi á svona hópum. Ég held að foreldrar þeirra ættu að hugsa sinn gang og sinna krakka gang áður en þeir fara að skammast út í lögregluna. Maður spyr sig hvort þetta verði svona næstu helgar. Fólk safnast saman á Austurvelli, hlustar á æsingaræður eins og í gær og svo fara krakkarnir og kasta eggjum og klósettpappír í þinghúsið. Hvenær fara þeir að kasta grjóti?
Það kom berlega í ljós í dag hve gott það er að eiga fjölmiðil þegar farið er að gagnrýna eigendur fjölmiðilsins fyrir hvað hann hefur gert við bankann sem hann átti líka. Ég er ekki viss um að það hefði hver sem er fengið pláss á leiðarasíðunin með hálfsdags fyrirvara. Það var svo við hæfi hver skrifaði leiðarann við hliðina þar sem hrópað var á hjálp. Sá sem skrifaði leiðarann gerði hvað hann gat til að koma orkulindum Reykjavíkurborgar í hendur þess sem var hægra megin á síðunni fyrir rúmu ári síðan. Skemmtileg tilviljun. Mér fannst aftur á móti fréttastofa ríkisútvarpsins hönda þetta mál skrítilega. Fréttatíminn byrjaði á því að það var byrjað á því að flytja varnarræðu bankaeigandans en síðan var farið yfir það sem skrifað var í Moggann. Að mínu viti var greinin í Mogganum fréttin en ekki það að bankaeigandinn skyldi vísa öllum ásökunum sem þar komu fram á bug. Maður hefur svo sem heyrt þá ræðu áður. Það er alveg ljóst að þar sem reikningurinn fyrir þessr slaufur allar er kominn á borð almennigns þá verður að gera kröfu til opinberrar rannsóknar á svona verðknaði. Það er vonandi að útgerðarmaðurinn í Bolungarvík komist ekki elngur undan því að tjá sig ef hann væri kominn í formlegar yfirheyrslur.
Nú er mesta hættan á því að það sé verið að selja vildarvinum bankanna bestu bitana úr kerfinu fyrir slikk og skilja skuldirnaréftir á borði Alþingis. Það má minna á 365 þar sem það bitastæða var selt út úr félaginu en draslið skilið eftir. Hagar kaup það besta út BT en skilja búðarræfilinn og skuldirna reftir. Nú síðast er það Trygginarmiðstöðin, helsti bitinn í Stoðum. Af hverju ætli hafi það verið margtuggið í fréttum að tilboðið væri mun hærra en verðmæti fyrirtækisins. Ósköp einfaldlega vegna þess að það er lygi. Hvaða kaupsýslumaður með viti ætli sé svo góðhjartaður að hann kaupi fyrirtæki á miklu hærra verði en virði fyrirtækisins er ef það hangi ekki eitthvað á spítunni? Stjórnvöld myndu róa ástandið mikið ef þau rusluðu öllu liðinu út úr bönkunum sem heldur áfram með svínaríið eins og það gekk til fyrir hrunið og kölluðu til verka erlenda bankamenn til að stýra þeim næstu misserin. Það gengur einfaldlega ekki að hafa gamla klíkugengið áfram þarna inni. Ef ráðamenn þjóðarinnar skilja þetta ekki þá er eitthvað mikið að.
Það er dálítið einkennilegt að bókin um forsetann skuli koma út áður en hann lýkur embættistíð sinni. Það er ekkert óeðlilegt að taka saman á bókarformi yfirlit um það helsta sem gekk á í forsetatíð ÓRG en að gera það áður en tímabilið er búið er skrítið. Ætli bindi nr. 2 sé í burðarliðnum? Það er ekki nema eðlilegt að spekulationir komi upp með að bókinni hafi átt að lansera í kosningabaráttunni ef hann skyldi hafa fengið mótframboð í vor.
Danska serían Sommer er fín eins og danskar seríur eru yfirleitt. Danir slógu með sjónvarpsseríunni Matador fyrir 30 árum eða svo. Hún hafði gríðarlegt áhorf. Mér fannst ég kannast við leikarann í Sommer sem leikur gamla lækninn sem fær Alzheimer. Mikið rétt, þetta var Jesper Langberg sem lék bankdirektör Skjern í Matador. Bankdirektör Skjern var mjög penn piparsveinn sem spilaði meðal annars á selló í tríói með lækninum og kennslukonunni. Ég sat í stjórn dansk íslenska félagsins í kringum 1990 þegar Matador serían var sýnd í annað skipti hérlendis. Formaðurinn átti inni miða hjá Flugleiðum og okkur þótti tilvalið að reyna að fá leikara úr Matador til landsins. Það var úr að við fengum Jesper Langberg alias bankdirektör Skjern. Það var auglýstur fundur í norræna húsinu þar sem nefndur Langberg myndi tala um Matador. Húsið stappfylltist og voru þar mestanpart eldri konur með hatta. Langberg talaði lengi um Matador og gerði það mjög vel. Það var eins og hann væri að koma úr fermingarveislu og væri að segja þeim sem komust ekki í veisluna hvernig hinir og þessir ættingjarnir hefðu það, hvernig þeir litu út og hvað þeir gerðu. Fundurinn var mikil söksess. Það þótti rétt að gera leikaranum eitthvað til gottgörelsis efir fundinn og var ákveðið að bjóða honum út að borða á grillinu á Sögu. Þannig stóð á að það gat enginn farið með honum nema formaðurinn. Segir ekki meir af veislunni fyrr en formaðurinn hringir í mig þremur dögum síðar og er hálf niðurlútur í símann. Kvöldmaturinn sem ætlaður var heldur hóflegur hafði farið eithvað úr böndunum og þeir höfðu drukkið stíft báðir tveir lengi kvölds. Reikningurinn hljóðaði upp á 70% af ársveltu félagsins þegar upp var staðið og ég var gjaldkerinn. Af leikaranum Jesper Langberg mundi formaðurinn það síðast að hann stóð úti á stétt fyrir utan Sögu snemma nætur og hrópaði "Jeg vil ha damer"
Þessi atburður varð til þess að formaður félagsins hætti fyrr en ætlað var og nýir kraftar komu að félaginu. Í auraleysinu var mikið spekúlerað í hvað mætti til bragðs að taka. Niðurstaðan var að halda danska kvikmyndahátíð vorið eftir. Það var ekki síðri söksess heldur og fundurinn í Norræna húsinu og félagið græddi hundruð þúsunda. Það var allt í einu orðið stórríkt á svona félaga vísu. Svona getur upprisan verið í fallinu falin.
Mér hefur fundist þátturinn Gott kvöld á laugardagskvöldum alltaf hafa verið tilgerðarlegur og leiðinlegur. Undantekningin var þátturinn með Eyvöru Pálsdóttur. Það er erfitt að lýsa því en þegar einlægni og útgeislun fara saman þá situr eitthvað eftir. Lag hennar um systur sínar er þannig að þau gerast vart betri. Í gærkvöldi sökk þátturinn aftur til botns í tilgerðarpyttinn. Þegar uppgerðarfliss og innihaldslaust blaður er kjölfestan í svona þætti þá er mál að linni.
Neil er í 8. sæti og búinn að hlaupa/skokka/ganga 140 km. Það eru 280 km eftir eða 2/3 af vegnalengdinni. Alls eru 14 keppendur eftir af tuttugu. Önnur konan hætti í dag. Svíinn Martens er kominn í annað sætið. Þjóðverjinn Heinig er kominn með forystuna. Martens er orðinn ansi slitinn. Það er farið að draga verulega af keppnendum enda ekki furða. Bólgnir fætur, aumar hásinar, hné og öklar í ólagi. Það er allur pakkinn.
Það kom berlega í ljós í dag hve gott það er að eiga fjölmiðil þegar farið er að gagnrýna eigendur fjölmiðilsins fyrir hvað hann hefur gert við bankann sem hann átti líka. Ég er ekki viss um að það hefði hver sem er fengið pláss á leiðarasíðunin með hálfsdags fyrirvara. Það var svo við hæfi hver skrifaði leiðarann við hliðina þar sem hrópað var á hjálp. Sá sem skrifaði leiðarann gerði hvað hann gat til að koma orkulindum Reykjavíkurborgar í hendur þess sem var hægra megin á síðunni fyrir rúmu ári síðan. Skemmtileg tilviljun. Mér fannst aftur á móti fréttastofa ríkisútvarpsins hönda þetta mál skrítilega. Fréttatíminn byrjaði á því að það var byrjað á því að flytja varnarræðu bankaeigandans en síðan var farið yfir það sem skrifað var í Moggann. Að mínu viti var greinin í Mogganum fréttin en ekki það að bankaeigandinn skyldi vísa öllum ásökunum sem þar komu fram á bug. Maður hefur svo sem heyrt þá ræðu áður. Það er alveg ljóst að þar sem reikningurinn fyrir þessr slaufur allar er kominn á borð almennigns þá verður að gera kröfu til opinberrar rannsóknar á svona verðknaði. Það er vonandi að útgerðarmaðurinn í Bolungarvík komist ekki elngur undan því að tjá sig ef hann væri kominn í formlegar yfirheyrslur.
Nú er mesta hættan á því að það sé verið að selja vildarvinum bankanna bestu bitana úr kerfinu fyrir slikk og skilja skuldirnaréftir á borði Alþingis. Það má minna á 365 þar sem það bitastæða var selt út úr félaginu en draslið skilið eftir. Hagar kaup það besta út BT en skilja búðarræfilinn og skuldirna reftir. Nú síðast er það Trygginarmiðstöðin, helsti bitinn í Stoðum. Af hverju ætli hafi það verið margtuggið í fréttum að tilboðið væri mun hærra en verðmæti fyrirtækisins. Ósköp einfaldlega vegna þess að það er lygi. Hvaða kaupsýslumaður með viti ætli sé svo góðhjartaður að hann kaupi fyrirtæki á miklu hærra verði en virði fyrirtækisins er ef það hangi ekki eitthvað á spítunni? Stjórnvöld myndu róa ástandið mikið ef þau rusluðu öllu liðinu út úr bönkunum sem heldur áfram með svínaríið eins og það gekk til fyrir hrunið og kölluðu til verka erlenda bankamenn til að stýra þeim næstu misserin. Það gengur einfaldlega ekki að hafa gamla klíkugengið áfram þarna inni. Ef ráðamenn þjóðarinnar skilja þetta ekki þá er eitthvað mikið að.
Það er dálítið einkennilegt að bókin um forsetann skuli koma út áður en hann lýkur embættistíð sinni. Það er ekkert óeðlilegt að taka saman á bókarformi yfirlit um það helsta sem gekk á í forsetatíð ÓRG en að gera það áður en tímabilið er búið er skrítið. Ætli bindi nr. 2 sé í burðarliðnum? Það er ekki nema eðlilegt að spekulationir komi upp með að bókinni hafi átt að lansera í kosningabaráttunni ef hann skyldi hafa fengið mótframboð í vor.
Danska serían Sommer er fín eins og danskar seríur eru yfirleitt. Danir slógu með sjónvarpsseríunni Matador fyrir 30 árum eða svo. Hún hafði gríðarlegt áhorf. Mér fannst ég kannast við leikarann í Sommer sem leikur gamla lækninn sem fær Alzheimer. Mikið rétt, þetta var Jesper Langberg sem lék bankdirektör Skjern í Matador. Bankdirektör Skjern var mjög penn piparsveinn sem spilaði meðal annars á selló í tríói með lækninum og kennslukonunni. Ég sat í stjórn dansk íslenska félagsins í kringum 1990 þegar Matador serían var sýnd í annað skipti hérlendis. Formaðurinn átti inni miða hjá Flugleiðum og okkur þótti tilvalið að reyna að fá leikara úr Matador til landsins. Það var úr að við fengum Jesper Langberg alias bankdirektör Skjern. Það var auglýstur fundur í norræna húsinu þar sem nefndur Langberg myndi tala um Matador. Húsið stappfylltist og voru þar mestanpart eldri konur með hatta. Langberg talaði lengi um Matador og gerði það mjög vel. Það var eins og hann væri að koma úr fermingarveislu og væri að segja þeim sem komust ekki í veisluna hvernig hinir og þessir ættingjarnir hefðu það, hvernig þeir litu út og hvað þeir gerðu. Fundurinn var mikil söksess. Það þótti rétt að gera leikaranum eitthvað til gottgörelsis efir fundinn og var ákveðið að bjóða honum út að borða á grillinu á Sögu. Þannig stóð á að það gat enginn farið með honum nema formaðurinn. Segir ekki meir af veislunni fyrr en formaðurinn hringir í mig þremur dögum síðar og er hálf niðurlútur í símann. Kvöldmaturinn sem ætlaður var heldur hóflegur hafði farið eithvað úr böndunum og þeir höfðu drukkið stíft báðir tveir lengi kvölds. Reikningurinn hljóðaði upp á 70% af ársveltu félagsins þegar upp var staðið og ég var gjaldkerinn. Af leikaranum Jesper Langberg mundi formaðurinn það síðast að hann stóð úti á stétt fyrir utan Sögu snemma nætur og hrópaði "Jeg vil ha damer"
Þessi atburður varð til þess að formaður félagsins hætti fyrr en ætlað var og nýir kraftar komu að félaginu. Í auraleysinu var mikið spekúlerað í hvað mætti til bragðs að taka. Niðurstaðan var að halda danska kvikmyndahátíð vorið eftir. Það var ekki síðri söksess heldur og fundurinn í Norræna húsinu og félagið græddi hundruð þúsunda. Það var allt í einu orðið stórríkt á svona félaga vísu. Svona getur upprisan verið í fallinu falin.
Mér hefur fundist þátturinn Gott kvöld á laugardagskvöldum alltaf hafa verið tilgerðarlegur og leiðinlegur. Undantekningin var þátturinn með Eyvöru Pálsdóttur. Það er erfitt að lýsa því en þegar einlægni og útgeislun fara saman þá situr eitthvað eftir. Lag hennar um systur sínar er þannig að þau gerast vart betri. Í gærkvöldi sökk þátturinn aftur til botns í tilgerðarpyttinn. Þegar uppgerðarfliss og innihaldslaust blaður er kjölfestan í svona þætti þá er mál að linni.
Neil er í 8. sæti og búinn að hlaupa/skokka/ganga 140 km. Það eru 280 km eftir eða 2/3 af vegnalengdinni. Alls eru 14 keppendur eftir af tuttugu. Önnur konan hætti í dag. Svíinn Martens er kominn í annað sætið. Þjóðverjinn Heinig er kominn með forystuna. Martens er orðinn ansi slitinn. Það er farið að draga verulega af keppnendum enda ekki furða. Bólgnir fætur, aumar hásinar, hné og öklar í ólagi. Það er allur pakkinn.
laugardagur, nóvember 22, 2008
Ég var á smá ráðstefnu í dag á vegum Húmanistahreyfingarinnar. Pétur Guðjónsson, sá mæti maður, hringdi í mig fyrir skömmu og bað mig að taka þátt í umræðum eftir framsöguerindi. Umræðuefnið var bæði veraldlegt og huglægt. Árni Sigfússon bæjarstjóri í Reykjanesbæ og Lilja Mósesdóttir, hagfræðingur, fluttu framsöguerindi. Það er svolítið tímanna tákn að Árni talaði um mjúka og huglæga hluti en Lilja um harða greiningu á stöðu mála í þjóðfélaginu í dag. Ég var sammála henni að flestu leyti nema að ég er ekki jafnsannfærður og hún að lánveiting AGS (Alþjóðagjaldeyrissjósðins)sé albölvuð. Ég held að það hefði enginn lánað okkur fjármuni nema að því fylgdu ákveðin skilyrði um aðhald, sparnað og aðgerðir í efnahagsmálum. Ef maður tekur sveitarfélag sem dæmi sem er búinn að spila rassinn úr buxunum með aðgerðum og aðgerðaleysi þá er engin von til að það fengi fyrirgreiðslu og lán nema að tryggt væri að það yrðu alger umskipti í stjórnsýslu sveitarfélagsins. Enda þótt það héti svo í orði kveðnu að sveitarstjórnin færi áfram með stjórnina þá hefði hún ekki heimild ti að taka neina einustu ákvörðum um ráðstöfun fjármuna umfram það sem væri bundið í kjarasamningum og öðrum samningum nema með vilja og vitund þeirra sem veittu þeim fyrirgreiðslu. Þannig eru nú bara. Það hefur einu sinni gerst á Íslandi að sveitarfélagi hefur verið settur tilsjónarmaður og sveitarstjórn sett til hliðar. Það er ekki gert nema að ljóst þyki að sveitarstjórn sé ófær um að taka á fyrirliggjandi viðfangsefnum.
Mér fannst eitt allrar athygli vert sem Lilja sagði í dag. Hún hélt því fram að það hefði hlaupið samskonar ofvöxtur í háskólana hérlendis eins og í bankana. Það vill segja að með fjölgun háskóla umfram getu er verið að gengisfella orðið háskólamenntun. Umræðan hefur oft verið þannig að það eigi að setja upp háskóla út um allt. Það segir sig sjálft að það gengur ekki. Með fullri virðingu fyrir mínu gamla heimahéraði Vestfjörðum þá sé ég ekki hvernig 7000 manns á að vera nægilega stórt upptökusvæði fyrir háskóla. Því fólki sem gengur í svokallaðan háskóla sem stendur ekki undir nafni er nefnilega enginn greiði gerður. Ég var aldrei sammála þeirri stefnu að fara að setja upp háskólakennslu í öllum mögulegum og ómögulegum greinum hérlendis. Við höfum ekki möguleika á að byggja upp nægilega öfluga kennslu í öllum þeim háskólagreinum sem menn hafa verið að káka í. Það er miklu gæfulegra að halda sig við ákveðinn grunn en semja við erlenda háskóla að áhugasamir nemendur geti stunda nám í þeim greinum erlendis sem við ráðum ekki við. Í annan stað hef ég alltaf fengið hroll þegar íslenskar stofnanir er að stilla sér upp í huganum við hlið hinna bestu í heiminum. Háskóli Íslands á að komast í hóp 100 bestu háskóla í heiminum. Það er hreint út sagt fáránleg stefnumótun. Hvað hafa margir vísindamenn við íslenskan háskóla verið orðaðir við Nóbelsverðlunin? Hve margir þeirra eru virkir þátttakendur í aljóðavísindasamfélaginu? Hver er hlutdeild vísindamanna við HÍ í skrifum í þekkt og viðurkennd vísindatímarit? O.s.frv. o.s.frv. Það er ágætt að hafa Brekkukotsannál í huga af og til.
Það var athyglisverð grein í Mogganum í dag. Agnes Bragadóttir hefur fengið sent afrit af lánabók Glitnis. Það er ljóst að það eru einhverjir þar innan dyra sem vilja koma af stað umræðu um stefnu bankans og vinnubrögð hans undanfarið. Agnes kemst að þeirri niðurstöðu að Glitnir hafi miskunnarlaust verið misnotaður til að kaupa hlutabréf í FL group til að halda uppi verði hlutabréfa í félaginu. Þetta er saknæmt í meira lagi ef rétt reynist. Í fyrsta lagi er Glitnir almenningshlutafélag og einn hluthafi á ekki að nota stöðu sína í félaginu sjálfum sér til hagsbóta umfram aðra. Í öðru lagi er það saknæmt að vera að manipúlera með markaðinn. Hann grundvallast á því að allir hafi sömu vitneskju. Með því að falsa gengi bréfa í fyrirtæki með tilbúinni eftirspurn er verið að senda röng skilaboð út á markaðinn og blöffa hugsanlega kaupendur. Staðhæfingum Agnesar hefur þegar verið mótmælt harkalega. Það er ekki óvænt. Vonandi þróast þetta mál þannig að fram fari alvöru skoðun á málinu sem geti leitt hið rétta í ljós.
Neil er byrjaður að hlaupa í Mexíco og búinn með sund (38 km) og hjólreiðar (1800 km). Sundið er fljótgert eða ca 10 klst. Hjólreiðarnar taka ca 6 daga. Eftir eru 422 km hlaup. Það tekur svona 5 - 6 daga. Nóg er að taka það eingöngu en eftir það sem á undan er gengið ætti það að vera meir en nóg fyrir flesta. Neil sagðist vera hræddastur við hjólreiðarnar en ef hann kæmist í gegum þær þá myndi hann komast alla leið enda þótt hann þyrfti að skríða. Neil er búinn með maraþon (á níu eftir). Martens hinn sænski er búinn með rúma 170 km og er nær 20 km á undan næsta manni. Sjötugur maður kláraði fimmfaldan Ironman í gær en það einnig keppt í þeirri þolraun. Það er sem sagt ekki of seint að byrja. Slóðin er www.multisport.com.mx
Við Jói, Stebbi og Biggi fórum góðan túr í morgun. Spáin var ekki góð en þegar á hólminn var komið var þetta allt í lagi. Smá vindur en ekki til skaða. Smá úrkoma en ekki til skaða.
María var að keppa á Silfurmóti ÍR í dag. Hún er á yngra ári í 15-16 ára meyja flokki. Hún komst á pall í öllum greinum sem hún keppti í nema í 60 m. hlaupi. Þar varð hún fjórða.
Mér fannst eitt allrar athygli vert sem Lilja sagði í dag. Hún hélt því fram að það hefði hlaupið samskonar ofvöxtur í háskólana hérlendis eins og í bankana. Það vill segja að með fjölgun háskóla umfram getu er verið að gengisfella orðið háskólamenntun. Umræðan hefur oft verið þannig að það eigi að setja upp háskóla út um allt. Það segir sig sjálft að það gengur ekki. Með fullri virðingu fyrir mínu gamla heimahéraði Vestfjörðum þá sé ég ekki hvernig 7000 manns á að vera nægilega stórt upptökusvæði fyrir háskóla. Því fólki sem gengur í svokallaðan háskóla sem stendur ekki undir nafni er nefnilega enginn greiði gerður. Ég var aldrei sammála þeirri stefnu að fara að setja upp háskólakennslu í öllum mögulegum og ómögulegum greinum hérlendis. Við höfum ekki möguleika á að byggja upp nægilega öfluga kennslu í öllum þeim háskólagreinum sem menn hafa verið að káka í. Það er miklu gæfulegra að halda sig við ákveðinn grunn en semja við erlenda háskóla að áhugasamir nemendur geti stunda nám í þeim greinum erlendis sem við ráðum ekki við. Í annan stað hef ég alltaf fengið hroll þegar íslenskar stofnanir er að stilla sér upp í huganum við hlið hinna bestu í heiminum. Háskóli Íslands á að komast í hóp 100 bestu háskóla í heiminum. Það er hreint út sagt fáránleg stefnumótun. Hvað hafa margir vísindamenn við íslenskan háskóla verið orðaðir við Nóbelsverðlunin? Hve margir þeirra eru virkir þátttakendur í aljóðavísindasamfélaginu? Hver er hlutdeild vísindamanna við HÍ í skrifum í þekkt og viðurkennd vísindatímarit? O.s.frv. o.s.frv. Það er ágætt að hafa Brekkukotsannál í huga af og til.
Það var athyglisverð grein í Mogganum í dag. Agnes Bragadóttir hefur fengið sent afrit af lánabók Glitnis. Það er ljóst að það eru einhverjir þar innan dyra sem vilja koma af stað umræðu um stefnu bankans og vinnubrögð hans undanfarið. Agnes kemst að þeirri niðurstöðu að Glitnir hafi miskunnarlaust verið misnotaður til að kaupa hlutabréf í FL group til að halda uppi verði hlutabréfa í félaginu. Þetta er saknæmt í meira lagi ef rétt reynist. Í fyrsta lagi er Glitnir almenningshlutafélag og einn hluthafi á ekki að nota stöðu sína í félaginu sjálfum sér til hagsbóta umfram aðra. Í öðru lagi er það saknæmt að vera að manipúlera með markaðinn. Hann grundvallast á því að allir hafi sömu vitneskju. Með því að falsa gengi bréfa í fyrirtæki með tilbúinni eftirspurn er verið að senda röng skilaboð út á markaðinn og blöffa hugsanlega kaupendur. Staðhæfingum Agnesar hefur þegar verið mótmælt harkalega. Það er ekki óvænt. Vonandi þróast þetta mál þannig að fram fari alvöru skoðun á málinu sem geti leitt hið rétta í ljós.
Neil er byrjaður að hlaupa í Mexíco og búinn með sund (38 km) og hjólreiðar (1800 km). Sundið er fljótgert eða ca 10 klst. Hjólreiðarnar taka ca 6 daga. Eftir eru 422 km hlaup. Það tekur svona 5 - 6 daga. Nóg er að taka það eingöngu en eftir það sem á undan er gengið ætti það að vera meir en nóg fyrir flesta. Neil sagðist vera hræddastur við hjólreiðarnar en ef hann kæmist í gegum þær þá myndi hann komast alla leið enda þótt hann þyrfti að skríða. Neil er búinn með maraþon (á níu eftir). Martens hinn sænski er búinn með rúma 170 km og er nær 20 km á undan næsta manni. Sjötugur maður kláraði fimmfaldan Ironman í gær en það einnig keppt í þeirri þolraun. Það er sem sagt ekki of seint að byrja. Slóðin er www.multisport.com.mx
Við Jói, Stebbi og Biggi fórum góðan túr í morgun. Spáin var ekki góð en þegar á hólminn var komið var þetta allt í lagi. Smá vindur en ekki til skaða. Smá úrkoma en ekki til skaða.
María var að keppa á Silfurmóti ÍR í dag. Hún er á yngra ári í 15-16 ára meyja flokki. Hún komst á pall í öllum greinum sem hún keppti í nema í 60 m. hlaupi. Þar varð hún fjórða.
föstudagur, nóvember 21, 2008
Nú skil ég þetta með STÍM. Vilhjálmur Bjarnason skýrði fléttuna út með skilmerkilegum hætti í kvöld. Glitnir var að falsa eignastöðu sína. Með því að lána fjármagn út til einhverra félagaþá var komin viðskiptakrafa sem fer eignamegin í efnahagsreikning bankans. Sama þótt hún væri innistæðulaus. Fyrst þessir peningar voru notaðir til að kaupa í FL group þá er ekki ósennilegt að þeir hafi runnið til bankans aftur á einn eða annan hátt og verið síðan lánaðir öðrum til að styrkja eignastöðuna. Þarna er bankinn orðinn algerlega desperat yfir gangi mála og er að reyna að fegra stöðu sína með sjónhverfingum og blekkingum. Í kvöld kom fram í ríkissjónvarpinu hve lán bankanna til innlendra einkahlutafélaga voru orðin svakaleg. Sautján hundruð milljarðar. Viðbótin á árinu var um 700 milljarðar. Maður gerir sér ekki grein fyrir hvaða svakalegar upphæðir eru þarna á ferðinni. Kárahnjúkavirkjun kostaði litla 130 milljarða. Skít á priki miðað við að sem einkahlutafélögunum var lánað. Tryggingar voru yfirleitt ekki fyrir hendi þar sem stærstu lánin voru heldur gert ráð fyrir því að verð hlutabréfanna bara hækkuðu og hækkuðu. Svo þegar allt er komið í steik þá byrja bankarnir að fella niður kröfur á þessa lántakendur því ella sé hætta á að þeir selji bréfin. Það segir manni að þarna er á ferinni eitthvað geim milli bankanna og viðkomandi einstaklinga með það að markmiði að tjúna upp eiginfjárstöðu bankanna. Með því að tjúna upp stöðu bankanna var verið að senda röng (fölsuð) skilaboð út á markaðinn. Bæði til þeirra sem treystu bönkunum fyrir peningunum sínum í formi innlána og hins vegar þeim sem treystu bönkunum fyrir peningunum sínum í formi hlutafjárkaupa. Til að kóróna allt saman situr fjármálaeftirlitið og metur eiginfjárstöðu bankanna.
Það vita allir sem hafa komið nálægt rekstri að það sem mestu máli skiptir er greiðsluflæðið. Eru tekur meiri en gjöld? Eiga menn fyrir skuldbindingum? Þetta er kannski gamaldags þúfnakollahagfræði en engu að síður eru þetta principin sem gilda þegar í harðbakka slær. Ég man ekki hvort ég hafi minnst á Kaupfélag Svalbarðseyrar það ágæta félag sem fór á hausinn upp úr 1980. Reksturinn gekk illa og yfirleitt var tap á honum. Lausafjárskorturinn var brúaður með lántöku því veðrýmið var svo mikið. Eiginfjárstaðan var svo góð því eignir voru svo mikið umfram skuldir. Bændurnir sem sátu í stjórn skrifuðu óhikað upp á lánin því þeir töldu það vera hættulaust því það var mikið borð fyrir báru á efnahagsreikning fyrirtækisins. Svo fengu þeir ekki meira lán enn eitt tapárið. Félagið fór á hausinn og reksturinn stöðvaðist. Þegar átti að fara að selja þessar miklu eignir sem félagið átti samkvæmt bókhaldinu þá vildi enginn kaupa þær. Eignirnar voru verðlausar og kröfuhafar gerðu aðför að jörðum bændanna sem höfðu gengið í ábyrgð fyrir félagið. Eignir sem eru ekki í rekstri eru yfirleitt miklu minna virði heldur en ef þær eru notaðar undir rekstur sem gengur vel. Því er það fáránleg aðferðafræði til að meta styrk fyrirtækja með því að líta einvörðungu á efnahagsreikninginn eins og sagt er að fjármálaeftirlitið hafi gert við bankana. Ekki síst þegar skuldatryggingarálag þeirra hafði var allt að 1000 punktum mánuðum saman sem þýðir að þeir séu gjaldþrota. Þegar allt lék í lyndi var skuldatryggingarálagið um 60 - 80 punktar. Enda þótt almenningur hafi ekki áttað sig á alvöru málsins í fljótu bragði þá eiga fagstofnanir og ráðherrar viðkomandi málaflokka að þekkja signölin og bregðast við í tíma með öllum tiltækum ráðum.
Niðurstaðan er eins og allir vita:
Óðaverðbólga
Gengishrun
Bankahrun
Gríðarleg kaupmáttarskerðing
Ófyrirsjáanleg hækkun allra lána
Greiðsluþrot fjölda fólks og fyrirtækja
Neil hjólar enn í Mexíkó. Hann er búinn með hátt í 1600 km og er í 9. sæti eftir 127 tíma. Svíinn Martens heldur forystunni en hann er búinn að hjóla ásamt tveimur öðrum. Hann er búinn að hlaupa rúma 70 km (af 422).
Það vita allir sem hafa komið nálægt rekstri að það sem mestu máli skiptir er greiðsluflæðið. Eru tekur meiri en gjöld? Eiga menn fyrir skuldbindingum? Þetta er kannski gamaldags þúfnakollahagfræði en engu að síður eru þetta principin sem gilda þegar í harðbakka slær. Ég man ekki hvort ég hafi minnst á Kaupfélag Svalbarðseyrar það ágæta félag sem fór á hausinn upp úr 1980. Reksturinn gekk illa og yfirleitt var tap á honum. Lausafjárskorturinn var brúaður með lántöku því veðrýmið var svo mikið. Eiginfjárstaðan var svo góð því eignir voru svo mikið umfram skuldir. Bændurnir sem sátu í stjórn skrifuðu óhikað upp á lánin því þeir töldu það vera hættulaust því það var mikið borð fyrir báru á efnahagsreikning fyrirtækisins. Svo fengu þeir ekki meira lán enn eitt tapárið. Félagið fór á hausinn og reksturinn stöðvaðist. Þegar átti að fara að selja þessar miklu eignir sem félagið átti samkvæmt bókhaldinu þá vildi enginn kaupa þær. Eignirnar voru verðlausar og kröfuhafar gerðu aðför að jörðum bændanna sem höfðu gengið í ábyrgð fyrir félagið. Eignir sem eru ekki í rekstri eru yfirleitt miklu minna virði heldur en ef þær eru notaðar undir rekstur sem gengur vel. Því er það fáránleg aðferðafræði til að meta styrk fyrirtækja með því að líta einvörðungu á efnahagsreikninginn eins og sagt er að fjármálaeftirlitið hafi gert við bankana. Ekki síst þegar skuldatryggingarálag þeirra hafði var allt að 1000 punktum mánuðum saman sem þýðir að þeir séu gjaldþrota. Þegar allt lék í lyndi var skuldatryggingarálagið um 60 - 80 punktar. Enda þótt almenningur hafi ekki áttað sig á alvöru málsins í fljótu bragði þá eiga fagstofnanir og ráðherrar viðkomandi málaflokka að þekkja signölin og bregðast við í tíma með öllum tiltækum ráðum.
Niðurstaðan er eins og allir vita:
Óðaverðbólga
Gengishrun
Bankahrun
Gríðarleg kaupmáttarskerðing
Ófyrirsjáanleg hækkun allra lána
Greiðsluþrot fjölda fólks og fyrirtækja
Neil hjólar enn í Mexíkó. Hann er búinn með hátt í 1600 km og er í 9. sæti eftir 127 tíma. Svíinn Martens heldur forystunni en hann er búinn að hjóla ásamt tveimur öðrum. Hann er búinn að hlaupa rúma 70 km (af 422).
fimmtudagur, nóvember 20, 2008
Fyrirtæki heitir Stím. Það er í eigu einhvers huldumanns vestur á Bolungarvík. So far, so good. Segir ekki af því ágæta fyrirtæki fyrr en það fær tuttugu og fimm milljarða að láni hjá Glitni án allra veða. Tuttugu og fimm milljarða. Það er fjórðungur af því sem það kostaði að byggja Kárahnjúkavirkjun. Og án allra veða nema í bréfunum sem keypt voru. Stím fjárfestir í verðlitlum hlutabréfum s.s. í FL group rétt áður en FL group tilkynnir um 65 milljarða tap. Verðmæti þeirra eigna sem keyptar voru fyrir lánið góða hríðfellur. Að lokum fellur 13 milljarða Stímskattur á landsmenn í gegnum gjaldþrot Glitnis. Forsvarsmennirnir segjast ekkert vilja segja um málið. Og þeir komast upp með það. Þarna er framið bankarán fyrir opnum tjöldum og það segir enginn múkk. Látum vera þótt þessir andskotans glæpamenn séu að stela hver frá öðrum en þegar ég og mínir líka verða að borga brúsann þá er það dálítið annað mál. Hafskipsmenn voru á sínum tíma leiddir út handjárnaðir á nærbuxunum vegna þess að það var verið að rannsaka fyrirtækið. Ástæða þess var fyrst og fremst slúður úr Helgarpóstinum. Niðurstaða gjaldþrotsins lá ekki fyrir. Umræðan snerist meðal annars um áprentaðar golfkúlur. Það er ekki að ástæðulausu að hinir svokölluðu fjármálamenn vilja eignast banka ekki síður en fjölmiðla. Þar er nefnilega peningauppsprettan sjálf.
Norðmenn halda átta ultrahlaup á næsta ári. Listi yfir þau er hér að neðan.
1. 18.04. Eggemoen 6-timers Ultra Challenge 6-timers
2. 27.06. Kristins Runde - Oslo 50 miles trail 81.3 km
3. 11.07. St Olavs Ultra (1 el 2 dager) (ikke avklart)
4. 25.07. Rallarvegsløpet 2 dager 81 km (54+27)
5. 22.08. Eidsvoll 6-timers =NM Ultra 2009 6-timers
6. 24.10. Bergen Ultra 63 eller 100 km
7. 07.11? Halden Ultraintervall 8x10 km
8. 05.12? Bislett 12&24 Hour Indoor Challenge 12- eller 24-timers
Þarna eru ýmsir varíantar sem hægt er að læra af. Það er í sjálfu sér ekkert mál að gera Þingvallavatnshlaupið og Þingstaðahlaupið að formlegum Ultrahlaupum. Það þarf ekki mikið meira en formlega tímamælingu. Menn geta skipulagt næringuna sjálfir eða haft hana í bíl sem keyrir leiðina. Skemmtilegur valkostur með 8 tíu km hlaup á braut á einum sólarhring. Þetta þurfum við að prufa.
Í Mexíkó eru 102 tímar liðnir frá því að þolraunin 10 x Ironman byrjaði. Enn er hjólað. Neil er í 8. sæti og búinn að hjóla 1200 km. Martens hinn sænski er fyrstur með 1540 km. Hann á um 250 km eftir. Þeir byrjuðu á laugardaginn!!!
Ég hef farið síðan í október reglulega út upp úr kl. sex á morgnana og tekið 8 km hring í hverfinu. Það passar vel upp á magnið. Svo fer ég lengra á helgum. Þótt ég hlaupi alla daga vikunnar þá skiptir það ekki máli. Með þessu næ ég 80 km +/- sem er gott viðhaldsmagn. Mér finnst þetta vera ágætt að taka daginn snemma. Á veturna er oft eitthvað að gera á kvöldin og eftirmiðdagarnir eru ekki minn tími.
Ég sé ekki að maður fari meir en einu sinni út á næsta ári að hlaupa ef það verður þá svo mikið. Það verður annað hvort 48 tíma hlaup eða London - Brighton. Það væri gaman að klára hin klassísku fjögur. Ég veit ekki um neinn sem hefur klárað þau öll. Það eru hins vegar ýmsar spökulasjónir um verkefni hér innanlands á næsta ári. Þau geta verið ærin ef áhugi er fyrir hendi.
P.S. Gaman að lesa að þú ert að renna yfir síðuna Áslaug mín. Maður hugsar stundum til ykkar þvert í gegnum hnöttinn. Það þarf ekki lítið hugrekki til að leggja út í vegferð eins og þið hafið verið á undanfarin ár. Bestu kveðjur til þín og Kára og farnist ykkur vel. Þótt þér þyki nóg um sem maður er að skrifa þá er margt til viðbótar sem maður getur ekki skrifað um. Það er nú bara þannig.
Norðmenn halda átta ultrahlaup á næsta ári. Listi yfir þau er hér að neðan.
1. 18.04. Eggemoen 6-timers Ultra Challenge 6-timers
2. 27.06. Kristins Runde - Oslo 50 miles trail 81.3 km
3. 11.07. St Olavs Ultra (1 el 2 dager) (ikke avklart)
4. 25.07. Rallarvegsløpet 2 dager 81 km (54+27)
5. 22.08. Eidsvoll 6-timers =NM Ultra 2009 6-timers
6. 24.10. Bergen Ultra 63 eller 100 km
7. 07.11? Halden Ultraintervall 8x10 km
8. 05.12? Bislett 12&24 Hour Indoor Challenge 12- eller 24-timers
Þarna eru ýmsir varíantar sem hægt er að læra af. Það er í sjálfu sér ekkert mál að gera Þingvallavatnshlaupið og Þingstaðahlaupið að formlegum Ultrahlaupum. Það þarf ekki mikið meira en formlega tímamælingu. Menn geta skipulagt næringuna sjálfir eða haft hana í bíl sem keyrir leiðina. Skemmtilegur valkostur með 8 tíu km hlaup á braut á einum sólarhring. Þetta þurfum við að prufa.
Í Mexíkó eru 102 tímar liðnir frá því að þolraunin 10 x Ironman byrjaði. Enn er hjólað. Neil er í 8. sæti og búinn að hjóla 1200 km. Martens hinn sænski er fyrstur með 1540 km. Hann á um 250 km eftir. Þeir byrjuðu á laugardaginn!!!
Ég hef farið síðan í október reglulega út upp úr kl. sex á morgnana og tekið 8 km hring í hverfinu. Það passar vel upp á magnið. Svo fer ég lengra á helgum. Þótt ég hlaupi alla daga vikunnar þá skiptir það ekki máli. Með þessu næ ég 80 km +/- sem er gott viðhaldsmagn. Mér finnst þetta vera ágætt að taka daginn snemma. Á veturna er oft eitthvað að gera á kvöldin og eftirmiðdagarnir eru ekki minn tími.
Ég sé ekki að maður fari meir en einu sinni út á næsta ári að hlaupa ef það verður þá svo mikið. Það verður annað hvort 48 tíma hlaup eða London - Brighton. Það væri gaman að klára hin klassísku fjögur. Ég veit ekki um neinn sem hefur klárað þau öll. Það eru hins vegar ýmsar spökulasjónir um verkefni hér innanlands á næsta ári. Þau geta verið ærin ef áhugi er fyrir hendi.
P.S. Gaman að lesa að þú ert að renna yfir síðuna Áslaug mín. Maður hugsar stundum til ykkar þvert í gegnum hnöttinn. Það þarf ekki lítið hugrekki til að leggja út í vegferð eins og þið hafið verið á undanfarin ár. Bestu kveðjur til þín og Kára og farnist ykkur vel. Þótt þér þyki nóg um sem maður er að skrifa þá er margt til viðbótar sem maður getur ekki skrifað um. Það er nú bara þannig.
Gerast áskrifandi að:
Færslur (Atom)
